Kohen Avocats — İş hukuku
Paris emeklilik avukatı: sigortalılık dökümü, hesaplama ve itirazlar
Emeklilik sandığı kararı (décision de caisse), eksik sigortalılık geçmişi veya URSSAF ek tahakkuku (redressement URSSAF): hukuk bürosu belgelerinizi, uygulanacak kuralları ve uygun başvuru yolunu Paris'te ve Île-de-France bölgesinde inceler.
Size yeni bir karar mı tebliğ edildi? Kararı, tebliğ alındığını gösteren belgeyle ve daha önce yapılan yazışmalarla birlikte iletin.
Sosyal koruma · Emeklilik
Dosyanızı inceletin
İlk analizin hazırlanabilmesi için kararın tamamını, ilgili dökümleri ve tebliğ tarihlerini hukuk bürosuna gönderin.
Haklarınız
kararlar, sigortalılık geçmişi
ve itirazlar
Kohen Avocats, Paris 16. bölge
Hukuk bürosu sosyal koruma ve emeklilik konularında size nasıl destek olur

Sosyal koruma ve emeklilik · Paris 16. bölge
Paris'te sosyal koruma ve emeklilik avukatınız
- Paris Barosu
- CPAM ve emeklilik
- URSSAF uyuşmazlıkları
- Paris ve Île-de-France
Eksik bir sigortalılık geçmişi üzerinden hesaplanan bir emekli aylığı, yardım talebinin reddi veya URSSAF ödeme emri (contrainte) farklı adımlar gerektirir. Hukuk bürosu kararı okur, nasıl tebliğ edildiğini kontrol eder ve uygun başvuru yolunu belirler. Ön itiraz, uyuşmazlığa göre uzlaşma itiraz komisyonuna (commission de recours amiable) veya tıbbi itiraz komisyonuna (commission médicale) yapılır; ödeme emrine itiraz ise özel bir usule tabidir (Fransız Sosyal Güvenlik Kanunu (Code de la sécurité sociale) madde R142-1, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-8, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R133-3).
Sigortalılık dökümlerini maaş bordrolarıyla, başvuruları alınan kararlarla, talep edilen tutarları da hesaplanma biçimleriyle karşılaştırıyoruz. Paris'te ve Île-de-France bölgesinde hukuk bürosu, sizinle birlikte belgelere dayalı bir itiraz ya da emekliliğe ayrılmadan önce haklarınızın incelenmesini hazırlar. Dosyanızın ilk değerlendirmesi için kararın tamamını ve elinizdeki destekleyici belgeleri iletin ya da hukuk bürosuna +33 6 89 11 34 45 numarasından ulaşın.
Fransa avukatlar rehberindeki resmi profil (CNB)Büro adresi: 10 avenue du Colonel Bonnet, 75016 Paris
Alınan karar
Kararı veren kurumu, ilgili yardımı, ret gerekçesini ve tebliğ tarihini belirlemek.
İtiraz edilen hesaplama
Belgelerinizden yola çıkarak dönemleri, ücretleri ve ödemeleri yeniden oluşturmak.
Uygun başvuru yolu
Durumunuza uygun argümanları, destekleyici belgeleri ve başvuruyu hazırlamak.
CPAM, engellilik, emeklilik ve işveren
Kararı ve görevli mahkemeyi belirlemek
Sosyal daire (pôle social), sosyal korumayla ilgili her uyuşmazlığa bakmaz. Uyuşmazlığın hangi yola gideceğini kararın niteliği belirler.
Sosyal güvenlik sandıkları
Yardımlar ve temel emeklilik
Sosyal güvenlik mevzuatından doğan itirazlar, özellikle bir İl Sağlık Sigortası Kurumu (CPAM) ya da temel emeklilik sandığı kararlarına karşı yapılanlar, bu amaçla özel olarak belirlenmiş adli yargı ilk derece mahkemelerinin (tribunal judiciaire) görevindedir. Bu mahkemelere başvurmadan önce hangi ön itirazın gerektiği belirlenmelidir (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L142-1, Sosyal Güvenlik Kanunu madde L142-4, Fransız Yargı Teşkilatı Kanunu (Code de l'organisation judiciaire) madde L211-16). Tıbbi bir itiraz, primlere dayanan bir retle her zaman aynı yolu izlemez.
Engellilikle ilgili kararlar
MDPH kararlarının hepsi aynı yolu izlemez
CDAPH (Engelli Hakları ve Özerkliği Komisyonu) kararlarına karşı başvurulacak yargı yolu Fransız Sosyal Yardım ve Aile Kanunu (Code de l'action sociale et des familles) madde L241-9 ile paylaştırılmıştır. Yetişkinlere ilişkin bazı kararlar, özellikle engelli çalışan statüsünün tanınması, idari yargının görev alanına girer. Kapsayıcı hareketlilik kartında (carte mobilité inclusion) malullük ve öncelik ibareleri adli yargıya, park ibaresi ise idari yargıya tabidir (Sosyal Yardım ve Aile Kanunu madde L241-3). Bu nedenle reddin konusu tam olarak okunmalıdır.
İş sözleşmesi
İşverenle uyuşmazlık
İş mahkemesi (conseil de prud'hommes), iş sözleşmesinden doğan bireysel uyuşmazlıklara bakar (Fransız İş Kanunu (Code du travail) madde L1411-1). İşverenin kararıyla emekliliğe sevk (mise à la retraite), emekli aylığının sandık tarafından hesaplanmasından ayırt edilmelidir: bu iki itirazın ne davalısı ne de hukuki dayanağı aynıdır.
Affedilemez kusur (faute inexcusable), tespit edildiğinde Sosyal Güvenlik Kanunu madde L452-1 uyarınca ek tazminat hakkı doğurur. Bu, iş göremezlik oranına yönelik basit bir itirazla karıştırılmamalıdır. Kazanın kurumca kabulüne ilişkin kararları ve kazanın koşullarına ilişkin belgeleri bir araya getirin.
Sigortalılık geçmişi, emeklilik tarihi ve tutar
Emeklilik haklarınızı kontrol edin
Hakların açıldığı yaş, hesaplama oranı ve dikkate alınan süre ayrı kurallara tabidir.
Sigortalılık geçmişi
karşılaştırılacak dönemler ve ücretler
Oran
tüm rejimlerdeki süre ve istisnalar
Tarih
doğum ve yürürlük tarihi
Rejim
temel ve tamamlayıcı rejim ayrımı
Emeklilikten önce
Dökümü kontrol etmek
Emekli aylığı bağlanmasını hazırlamak
Emeklilik konusunda bilgi alma hakkı Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17 ile düzenlenmiştir. Dökümdeki verileri çalışılan dönemlerle, işsizlik belgeleriyle ve mevcut tıbbi belgelerle karşılaştırıyoruz.
Tebliğden sonra
Hesaplamaya itiraz etmek
Her bir anlaşmazlık noktasını belirlemek
Bir sandık kararına karşı yapılacak itiraz, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A hükümlerindeki tebliğ ve süre kurallarına uymalıdır. Gayriresmî bir açıklama talebi, itirazın hazırlanmasının yerini tutmaz.
2026'da açılan haklar
Yasal emeklilik yaşı doğum tarihine bağlıdır
1 Eylül 2026'dan itibaren yürürlüğe giren emekli aylıkları için Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17-2, diğerlerinin yanı sıra, Ocak 1963 ile Mart 1965 arasında doğan sigortalılar için yaşı 62 yıl 9 ay, 1969'dan itibaren doğanlar için ise 64 olarak belirler. Tam oran için gereken süre ayrıca Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17-3 ile belirlenir. Erken emeklilik kendi koşullarına tabidir.
Emekli aylığının hesaplanması
Tam oran ve tam emekli aylığı
Genel rejimde tam oran, yıllık esas ücretin %50'sidir (Sosyal Güvenlik Kanunu madde R351-27). Tam orana erişim, rejimdeki sigortalılık süresini dikkate alan hesaplamayı ortadan kaldırmaz (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1). Dolayısıyla tam oran, eksik yılların tamamının prim ödenmiş yıl sayılacağı anlamına gelmez.
Sigortalılık geçmişi ve çocuklar
Dikkate alınan yıllar değişti
Sosyal Güvenlik Kanunu madde R351-29, ortalama ücretin hesabında kullanılan yıl sayısı için Sosyal Güvenlik Kanunu madde R173-3-2 hükmüne atıf yapar. 1 Eylül 2026'dan itibaren yürürlüğe giren emekli aylıkları için 25 yıllık referans sayı, bu maddede öngörülen çocuk artışlarından veya çocuk bonuslarından yararlananlar için, bir çocuk ya da en az iki çocuk söz konusu olmasına göre 24 veya 23 yıla indirilir. Rejimler arasındaki paylaştırma kuralları da ayrıca kontrol edilmelidir.
Hatalı bir bilgilendirme, tek başına bir emekli aylığının geriye dönük olarak bağlanmasına imkân vermez. Yargıtay (Cour de cassation), bilgilendirme yükümlülüğüne aykırılığın olası sonuçlarını şöyle açıklar:
“Bir sosyal güvenlik kurumunun bilgilendirme yükümlülüğünü yerine getirirken işleyebileceği kusur, gerektiğinde yalnızca tazminata hükmedilmesine yol açabilir” (çevirimiz)
Cass. 2e civ., 30 janvier 2025, n° 22-19.645
Yargıtay bu davada, kusurun kendisine yüklenemeyeceği bir sandığın tazminata mahkûm edilmesini de bozmuştur. İlgili kurum, yükümlülük ihlali ve zarar belirlenmelidir; tazminat kendiliğinden doğmaz.
Denetim ve tahsilat
URSSAF ek tahakkukuna itiraz
Denetim bildirimi, tespit yazısı, ihtarname ve ödeme emri birbirinden farklı belgelerdir.
Denetim sırasında
Destek ve tespitlere yanıt
Denetlenen kişi, seçtiği bir danışmandan destek alabilir. Tespit yazısı (lettre d'observations), Sosyal Güvenlik Kanunu madde R243-59 uyarınca, kişinin talebi üzerine altmış güne uzatılabilen otuz günlük bir çekişmeli süre başlatır. Hukuk bürosu ek tahakkuk kalemlerini, dönemleri, prim matrahlarını ve destekleyici belgeleri inceler. Yanıt, itiraz edilen her noktayı ayrı ayrı ele alır.
İhtarname
Tutarları ve gerekçeleri kontrol etmek
İhtarname (mise en demeure) açık ve gerekçeli olmalıdır (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L244-2). İhtarnameye uzlaşma itiraz komisyonu önünde itiraz, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A hükmündeki ileri sürülebilirlik koşulları saklı kalmak üzere, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1 hükmündeki iki aylık süreye tabidir. Önceki yazışmaları ve tebliğ alındığını gösteren belgeyi de saklayın.
Ödeme emri
Gerekçeli itiraz yapmak
Sosyal Güvenlik Kanunu madde R133-3, tebliğden veya resmî tebliğden (signification) itibaren on beş gün içinde mahkemeye itiraz yolunu öngörür. İtiraz gerekçeli olmalı ve ödeme emrinin bir örneği eklenmelidir. URSSAF'a gönderilen bir mektup, mahkemeye yapılması gereken bu itiraz yerine geçmez. Alınan belge, başvuru yollarını, şeklini ve süresini göstermelidir; aksi hâlde hükümsüzdür.
Tespit yazısına yanıt verme süresi ile ödeme emrine itiraz süresini birbirine karıştırmayın. Tüm belgeleri, alındıkları tarihlerle birlikte, elinize geçer geçmez iletin.
Yargıtay, ihtarnamede yer alması gereken bilgilerin amacını şöyle hatırlatır:
“borçluya durumunu verilen süre içinde düzeltmesi için yöneltilen emredici bir çağrı niteliğindeki ihtarname, borçlunun yükümlülüğünün niteliğini, sebebini ve kapsamını öğrenmesini sağlamalıdır” (çevirimiz)
Cass. 2e civ., 10 avril 2025, n° 23-11.799
Yargıtay bu kararında ödeme emrinin iptalini bozmuştur: ihtarname ve ödeme emri, yükümlülüğün öğrenilmesine imkân veriyordu. Denetim, hükümsüzlükleri varsayılmadan, fiilen alınan belgeler üzerinden yapılır.
Sandığın reddinden duruşmaya
Başvurunun yoluna ve süresine uyun
Ön itiraz içeren bir sosyal güvenlik itirazının izlediği yol aşağıdadır. Ödeme emrine itiraz ise URSSAF sekmesinde açıklanan özel yolu izler.
Tebliği okumak
Kararı, kararın alındığı tarihi ve başvuru yollarına ilişkin bilgileri belirlemek. Sürelerin ileri sürülebilmesinin koşulları Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A hükmünde yer alır.
Ön itiraz yolunu seçmek
Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1 kapsamındaki itirazlar için uzlaşma itiraz komisyonu (CRA), Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-8 kapsamındaki itirazlar için tıbbi itiraz komisyonu. Engellilikle ilgili kararlarda ise kendilerine özgü yolun incelenmesi gerekir.
Yanıtı takip etmek
CRA bakımından, iki ay boyunca yanıt verilmemesi, talebin reddedilmiş sayılmasına imkân verir. Bu sürenin başlangıcı, başvuranın sonradan sunduğu belgelerin alındığı tarihe ertelenir (Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-6). Bu kural tıbbi itiraz komisyonuna kendiliğinden uygulanmamalıdır.
Mahkemeye başvurmak
Dava dilekçesi gerekçeleri özetle açıklar, bir belge listesi içerir ve itiraz edilen kararı ya da zımni retle ilgili belgeleri ekler (Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-10-1).
Duruşmaya hazırlanmak
Yargılama sözlüdür; yazılı beyan ve duruşmaya katılma zorunluluğundan muafiyet usulleri Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-10-4 ile düzenlenmiştir. Bilirkişi incelemesi, bir tarafın ispat yükünü yerine getirmemesini telafi edemez (Fransız Hukuk Muhakemeleri Kanunu (Code de procédure civile) madde 146).
Kararı incelemek
Sonraki adıma karar vermeden önce hüküm fıkrasını, kabul veya reddedilen talepleri ve başvuru yollarına ilişkin bilgileri yeniden okumak.
İş kazası ve meslek hastalığı (AT-MP) yardımları ve tazminatlarındaki zamanaşımı Sosyal Güvenlik Kanunu madde L431-2 ile düzenlenir: kendine özgü başlangıç noktaları ve kesilme sebepleri bulunan iki yıllık bir süre. Bu süre, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A uyarınca tebliğ edilmiş bir karara itiraz için öngörülen iki aylık süreyle karıştırılmamalıdır. Her tarih, dosyadaki belgeler üzerinden incelenmelidir.
Bir düzeltme (révision) talebi, birikmiş aylıkların ödenmesine yönelik basit bir talep değildir. Yargıtay, dul aylığındaki (pension de réversion) bir artışla ilgili olarak şöyle hükmetmiştir:
“uyuşmazlık emekli aylığının düzeltilmesine ilişkin olduğu hâlde, emekli aylığının birikmiş taksitlerinin ödenmesine özgü zamanaşımı kurallarını uygulayan istinaf mahkemesi, yukarıda anılan hükümleri ihlal etmiştir” (çevirimiz)
Cass. 2e civ., 23 janvier 2020, n° 18-21.857
Bu ayrım, hukuki dayanak seçilmeden önce talebin nitelendirilmesini gerektirir. Bu ayrım, bağlanmış her emekli aylığının süre sınırı olmaksızın yeniden açılmasına yönelik genel bir hak yaratmaz.
Sigortalının ölümünden sonra üçüncü bir kişi tarafından alınan tutarlar, sağ olan hak sahibine yapılan yersiz ödemelerden farklı bir rejime tabidir:
“Sigortalının ölümünden sonra üçüncü bir kişi tarafından alınan yaşlılık aylığı taksitlerinin geri istenmesine ilişkin dava, bu hüküm anlamında şahsi veya taşınırlara ilişkin bir dava niteliğindedir.” (çevirimiz)
Cass. 2e civ., 26 novembre 2020, n° 19-19.520
Yargıtay bu somut olayda Fransız Medeni Kanunu (Code civil) madde 2224 hükmündeki beş yıllık zamanaşımını uygular. Bu rejim, emekli aylıklarının tüm geri ödemelerine genişletilmemelidir.
Dosyanızı hazırlamak
İletilmesi gereken faydalı belgeler
Kararla ve kararın alındığını gösteren belgeyle başlayın. İtiraz edilen gerekçeye ilişkin destekleyici belgeleri ekleyin.
- İtiraz edilen kararın tamamı, zarfı ve alındığını gösteren belge.
- Daha önce gönderilen itirazlar, alındı belgeleri ve alınan yanıtlar.
- Sigortalılık ve puan dökümleri, emekli aylığı bildirimleri ve hesap dökümleri.
- Maaş bordroları, çalışma belgeleri ve işsizlik belgeleri.
- Kaza veya hastalıkla ilgili tıbbi kararlar, raporlar ve belgeler.
- URSSAF denetim bildirimi, tespit yazısı, ihtarname ve ödeme emri.
Sosyal daireye sunulan dava dilekçesine, dayanılan belgeler ve bunların listesi eklenmelidir (Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-10-1). Belgelerin tarihe ve itiraz edilen noktaya göre sıralanması, itirazın hazırlanmasını kolaylaştırır.
Sıkça sorulan sorular
Emeklilik ve sosyal koruma hakkındaki sorularınız
Fransa'da hangi emeklilik rejimleri zorunludur?
Öncelikle faaliyetiniz nedeniyle hangi rejimlere bağlandığınızı belirlemek gerekir. Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1 hükmünde açıklanan hesaplama, genel rejimin yaşlılık sigortasına ilişkindir: tüm meslekler ve tüm emekli aylıkları için geçerli tek bir kural değildir. Sosyal Güvenlik Kanunu madde L921-1 ayrıca, kapsamına giren çalışanlar için bir tamamlayıcı emeklilik kurumuna zorunlu üyeliği öngörür.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17 ile düzenlenen bilgi alma hakkı, ilgili rejimlerde edinilmiş haklar hakkında durum tespiti yapmayı sağlar. Sigortalılık dökümünü, puan dökümlerini ve daha önce alınan bildirimleri bir araya getirin. Hukuk bürosu eksik dönemleri, statü değişikliklerini ve başvurulması gereken kurumları belirler. Temel ve tamamlayıcı emekli aylıklarının ayrı ayrı incelenmesi, bir emekli aylığına ait kuralların diğerine uygulanmasını önler.
Temel emekli aylığı nasıl hesaplanır?
Genel rejimde tutar, yıllık esas ücrete, orana ve rejimde dikkate alınan sigortalılık süresine bağlıdır (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1). Sosyal Güvenlik Kanunu madde R351-27 uyarınca tam oran %50'dir; ancak tam oran, eksik bir sigortalılık geçmişinden kaynaklanan orantılı indirimi ortadan kaldırmaz.
Ortalama ücret bakımından Sosyal Güvenlik Kanunu madde R351-29, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R173-3-2 hükmüne atıf yapar. 1 Eylül 2026'dan itibaren yürürlüğe giren emekli aylıkları için 25 yıllık referans sayı, bu maddede öngörülen çocuk artışlarından veya çocuk bonuslarından yararlananlar için 24 veya 23 yıla indirilebilir. Birden fazla rejime tabi sigortalılık geçmişlerinde paylaştırma kurallarının da kontrol edilmesi gerekir. Hukuk bürosu bildirimi kayıtlı ücretlerle ve destekleyici belgelerle karşılaştırır, ardından hesaplamanın itiraz edilebilecek unsurlarını belirler.
Tamamlayıcı emekli aylığı nasıl hesaplanır?
AGIRC-ARRCO bakımından aylık, aylık bağlama sırasında hesaba kaydedilmiş puanların puanın hizmet değeriyle çarpılmasıyla hesaplanır; bu, 17 Kasım 2017 tarihli sözleşmenin 92. maddesinde öngörülen aylık bağlama koşulları ve artışlar saklı kalmak kaydıyladır. İlgili çalışanların zorunlu üyeliği Sosyal Güvenlik Kanunu madde L921-1 ile düzenlenir.
Her prim puan doğurmaz: sözleşmenin 34. maddesi, özellikle yalnızca tahsil yüzdesine (pourcentage d'appel) karşılık gelen tutarları ve denge katkılarını ayrı tutar. Geçici dayanışma kesintisi (malus), 100. madde uyarınca Nisan 2024'ten bu yana ödenmesi gereken aylıklara artık uygulanmaz. Bu kesinti başka indirimlerle karıştırılmamalıdır. Hukuk bürosu, durumunuza uygulanan hesaplamayı kontrol etmek için puan dökümünü, bordroları ve bildirimi karşılaştırır.
Fransa'da yasal emeklilik yaşı kaçtır?
1 Eylül 2026'dan itibaren yürürlüğe giren emekli aylıkları için Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17-2, diğerlerinin yanı sıra, yasal yaşı Ocak 1963 ile Mart 1965 arasında doğan sigortalılar için 62 yıl 9 ay, Nisan-Aralık 1965 arasında doğanlar için 63 olarak belirler; ardından bu yaşı 1969'dan itibaren doğan kuşaklar için 64'e çıkarır.
Tam oran ayrıca Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17-3 hükmündeki sigortalılık süresine bağlıdır; Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-8 hükmünde öngörülen durumlar, bunlar arasında 67 yaşında tam orana erişim, saklıdır. Bu yaşa ulaşılması, Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1 hükmünde öngörülen orantılı indirimi her zaman ortadan kaldırmaz. Bu nedenle bir tarih belirlemeden önce doğum tarihi, geçerli sayılan dönemler ve bağlı olunan rejim birlikte değerlendirilmelidir.
Uzun sigortalılık nedeniyle erken emekli olabilir miyim?
Uzun sigortalılık nedeniyle erken emeklilik (carrière longue), Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1-1 ve uygulama metinlerinde öngörülen çalışmaya başlama yaşı ve prim ödeme süresi koşullarının birlikte sağlanmasını gerektirir. Sosyal Güvenlik Kanunu madde D351-1-1, 16, 18, 20 veya 21 yaşından önce başlayan çalışma hayatlarını ayırt eder ve kuşağa göre farklı emeklilik yaşları ve uyarlamalar öngörür.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde D351-1-3, ilke olarak, dikkate alınan başlangıç yaşının bulunduğu takvim yılı sonundan önce beş çeyrek dönem arar; öngördüğü hâllerde dört çeyrek dönem kuralı uygulanır. Prim ödenmiş sayılan dönemler ve bunların sınırları Sosyal Güvenlik Kanunu madde D351-1-2 ile düzenlenir. Dolayısıyla dökümdeki çeyrek dönemlerin hepsi birbirinin yerine geçmez. Hukuk bürosu, Eylül 2026'dan bu yana uygulanan kuralları dikkate alarak ilk yılları, dönemlerin niteliğini ve öngörülen emeklilik tarihini kontrol eder.
Engellilik veya ağır çalışma koşulları nedeniyle erken emekli olabilir miyim?
Engellilik nedeniyle erken emeklilik ile mesleki kaynaklı sürekli iş göremezliğe bağlı erken emeklilik birbirinden ayrılmalıdır. Engellilik bakımından Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1-3, sigortalının en az %50 oranında iş göremezlik içinde olduğu dönemde tamamlanmış bir prim ödeme süresi arar. Sosyal Güvenlik Kanunu madde D351-1-5 de, kendi koşulları çerçevesinde, 1 Ocak 2016'dan önce engelli çalışan statüsü tanınmış olarak geçirilen dönemlerin dikkate alınmasına imkân verir. Bu nedenle bugün tanınmış bir oran, tek başına, tüm sigortalılık geçmişi boyunca durumun ne olduğunu kanıtlamaz.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-1-4, iş kazası veya meslek hastalığına bağlı bazı iş göremezlik hâllerinde, oran ve diğer uygulanacak koşullara göre 60 yaşında emekliliği veya yasal yaşın iki yıl düşürülmesini öngörür. Yaralanmaların kaynağı, maruziyet ve istenen kanıtlar incelenmelidir. Hukuk bürosu, engellilik, çalışmaya elverişsizlik ve ağır çalışma koşullarını birbirine karıştırmadan, uygun düzenlemeyi belirlemek için iş göremezlik kararlarını ve sigortalılık belgelerini bir araya getirir.
Emekli aylığı bağlanması ve emeklilikte çalışma mümkün mü?
2026'da yürürlüğe giren ilk temel yaşlılık aylığı için, bu emeklilik kuşağına uygulanmaya devam eden kurallar esas alınmalıdır. Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-22, saydığı istisnalar saklı kalmak üzere, ücretli çalışma ilişkisinin sona ermesini öngörür. Emekli aylığı ile çalışma gelirinin sınırsız birleştirilmesi (cumul intégral), gerekli sigortalılık süresiyle yasal yaştan itibaren veya otomatik tam oran yaşında, ilgili emekli aylıklarının bağlanmış olması koşuluyla mümkün olabilir. Dolayısıyla bu imkân yalnızca 67 yaşındaki sigortalılara özgü değildir.
Aksi hâlde, tavanlı birleştirme kuralları incelenmelidir. Yeni hakların edinilmesi, özellikle son işverenin yanında yeniden çalışmaya başlanması hâlinde, Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-22-1 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-22-1-1 ile düzenlenir. 2027'de yürürlüğe girecek ilk temel yaşlılık aylıkları için öngörülen reform önceden uygulanmamalıdır. Hukuk bürosu, aylık bağlanmadan önce takviminizi kontrol eder.
Emeklilik için çeyrek dönem satın alınabilir mi?
Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-14-1, belirli koşullarla, özellikle bazı öğrenim yılları ve eksik yıllar için, toplamda on iki çeyrek dönem sınırı içinde emeklilik amaçlı ödeme yapılmasına izin verir. Sosyal Güvenlik Kanunu madde D351-3, talebin yapılabileceği yaşı düzenler ve özellikle genel rejim emekli aylığının daha önce bağlanmamış olmasını şart koşar.
Bir satın alma (rachat), primlerle veya eksik belgelerle zaten ispatlanmış bir dönemin düzeltilmesiyle karıştırılmamalıdır. Satın almanın yararlı olup olmadığı, sandığın sunduğu seçenek ve ödeme yapılan ve yapılmayan durumlara ilişkin tahminlerin karşılaştırılması esas alınarak değerlendirilmelidir. Bundan otomatik olarak erken emeklilik hakkı doğduğu sonucu çıkarılmamalıdır. Hukuk bürosu, siz mali bir karar vermeden önce düzenlemenin koşullarını ve sandığın belgelerini kontrol eder.
İşsizlik ve hastalık dönemleri emeklilikte sayılır mı?
Faaliyet olmadan geçen bazı dönemler, Sosyal Güvenlik Kanunu madde L351-3 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R351-12 uyarınca emeklilikte dikkate alınır. Ödenekli hastalık izni için ikinci madde, ödeneğin altmışıncı gününde bir çeyrek dönem, ardından her yeni altmış günlük dönem için bir çeyrek dönem sayar. Ödenekli işsizlik ise maddedeki koşullar çerçevesinde elli günlük dönemler hâlinde sayılır.
Ödeneksiz işsizlik sınırsız olarak geçerli sayılmaz: ilk dönem bir buçuk yıl ve altı çeyrek dönem sınırına tabidir; sonraki dönemler başka koşullara bağlıdır. Analık kuralları ayrıdır. Toplam, aynı takvim yılı için dört çeyrek dönemi aşamaz. Hukuk bürosunun eksik veya yanlış nitelendirilmiş dönemleri kontrol edebilmesi için ödeme belgelerini ve yıllık dökümleri bir araya getirin.
Fransa'da dul aylığına hak kazanabilir miyim?
Genel rejimde Sosyal Güvenlik Kanunu madde L353-1, belirli koşullarla hayatta kalan eşe dul aylığı hakkı tanır. Yaş, ilke olarak Sosyal Güvenlik Kanunu madde D353-3 ile 55 olarak belirlenmiştir; eski tarihli bazı ölümler için özel bir kural vardır. %54 oranı Sosyal Güvenlik Kanunu madde D353-1 hükmünden gelir: bu oran, gelir denetimini ve diğer koşulları ortadan kaldırmaz.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde R353-1, özellikle ölen eşten kaynaklanan veya onun ölümü nedeniyle edinilen malvarlığından elde edilen gelirleri hesaba katmaz. Hayatta kalan eşin çalışma gelirlerine 55 yaşından itibaren %30 indirim uygulanır. Bu kurallar tamamlayıcı emeklilik rejimlerine kendiliğinden aktarılmaz. Hukuk bürosu, bir ret veya indirime itiraz etmeden önce gelirlerin kaynağını, dikkate alınan dönemi ve sandığın hesaplamasını inceler.
Yurt dışında çalışmış kişilerin Fransa'daki emeklilik hakları nelerdir?
Yurt dışında geçen bir çalışma hayatı, faaliyet dönemleri ve bunlara karşılık gelen sigorta kayıtlarıyla birlikte ülke ülke incelenmelidir. Fransız dökümü, tüm koordinasyon sorunlarını çözmeye yetmez. Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-17 hükmünde öngörülen bilgi alma hakkı, mevcut verileri yabancı kurumların belgeleriyle karşılaştırmak için bir başlangıç noktasıdır.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde L762-1, kapsamına giren kişiler için, atıf yaptığı metinlerdeki koşullarla, özellikle yaşlılık bakımından isteğe bağlı sigorta imkânı öngörür. Bu imkân, ilke olarak sosyal güvenlik sözleşmesi bulunmayan ülkelere özgü değildir. Hukuk bürosu ardından çalışma geçmişinize uygulanabilecek tüzüğü veya sözleşmeyi belirler. Fransa, Birleşik Krallık ve Monako'yu ilgilendiren eski tarihli bir davada Yargıtay iki ayrı hesaplamayı kabul etmiştir: “bu iki aylıktan yüksek olanın kendisine bağlanması gerekir” (çevirimiz) (Cass. 2e civ., 7 novembre 2019, n° 18-18.344). Bu karar, üç ülkenin kendiliğinden birleştirilmesine imkân vermez ve Brexit sonrası Birleşik Krallık durumlarını çözmez.
Fransa'da kademeli emeklilik nedir?
Kademeli emeklilik (retraite progressive), Sosyal Güvenlik Kanunu madde L161-22-1-5 hükmündeki koşullarla, azaltılmış bir çalışma süresiyle birlikte emekli aylığının bir kısmının geçici olarak bağlanmasına imkân verir. Erişim yaşı Sosyal Güvenlik Kanunu madde D161-2-24 ile 60, gerekli süre ise Sosyal Güvenlik Kanunu madde R161-19-5 ile 150 çeyrek dönem olarak belirlenmiştir. İlgili çalışan için çalışma süresi, Sosyal Güvenlik Kanunu madde R161-19-6 uyarınca tam sürenin %40'ı ile %80'i arasında olmalıdır.
İşverene yapılan kısmi süreli çalışma talebi İş Kanunu madde L3123-4-1 ile düzenlenir: iki ay içinde yazılı ve gerekçeli bir yanıt verilmemesi kabul anlamına gelir. Ret, maddedeki açıklamalara göre işletmenin ekonomik faaliyetiyle bağdaşmazlık gerekçesine dayanmalıdır. Çalışma süresine ilişkin anlaşma, hakların sandık tarafından incelenmesinin yerini tutmaz. Hukuk bürosu bu iki yönü ayrı ayrı kontrol eder.
Fransa'da emeklilik uyuşmazlıklarına hangi mahkeme bakar?
Genel rejim emekli aylığına itirazda, sandık kararına karşı ön itiraz ilke olarak uzlaşma itiraz komisyonuna yapılır (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L142-4 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1). Ardından sosyal güvenlik uyuşmazlıklarına bu amaçla özel olarak belirlenmiş adli yargı ilk derece mahkemesi bakar (Yargı Teşkilatı Kanunu madde L211-16). Bu yol, niteliği ne olursa olsun tüm emekli aylıklarının izlediği yol olarak sunulmamalıdır.
Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A, iki aylık süreleri ve bunların ileri sürülebilirliğini düzenler. Dava dilekçesi gerekçeleri açıklamalı ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-10-1 hükmünde öngörülen belgeleri içermelidir. Tamamlayıcı emekli aylığı veya kamu emekli aylığı söz konusu olduğunda hukuk bürosu önce rejimi ve görevli mahkemeyi belirler. İstinaf yoluna başvurma imkânı, verilen karar ve taleplerin konusu esas alınarak incelenmelidir.
İşverenim beni emekliliğe sevk edebilir mi?
İşverenin emekliliğe sevk kararı (mise à la retraite), isteğe bağlı emeklilikten farklıdır. İş Kanunu madde L1237-5 hükmündeki genel rejimde işveren, otomatik tam oran yaşından önce çalışana sormalı, ardından bu usulü çalışanın 69. doğum gününe kadar yenilemelidir. İş Kanunu madde D1237-2-1, sorunun doğum gününden üç ay önce sorulmasını ve yanıt için bir ay süre verilmesini öngörür. Çalışanın reddi, sonraki yıl boyunca emekliliğe sevki engeller. 70 yaşında bu yıllık itiraz usulü artık uygulanmaz.
Emekliliğe sevk koşulları gerçekleşmemişse, iş ilişkisinin sona erdirilmesi işten çıkarma niteliğindedir (İş Kanunu madde L1237-8). Hükümsüzlük için özellikle İş Kanunu madde L1132-1 ve İş Kanunu madde L1132-4 ile yasaklanan bir ayrımcılığın incelenmesi gerekir: hükümsüzlük her usulsüzlükten çıkarılamaz. Asgari tazminat İş Kanunu madde L1237-7 ile düzenlenir.
Emeklilik itirazlarında ve taleplerinde hangi süreler uygulanır?
Bir karara itiraz süresi ile bir ödeme talebinin zamanaşımı birbirinden ayrılmalıdır. Sandık kararlarına karşı itirazlar, özellikle süreyi ileri sürülebilir kılan bilgiler bakımından Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1 ve Sosyal Güvenlik Kanunu madde R142-1-A ile düzenlenir. Medeni Kanun madde 2224 hükmündeki beş yıllık genel zamanaşımı süresi, kesinleşmiş bir kararı aşmaya imkân vermez.
Hak sahibine yersiz ödenen yaşlılık yardımlarının geri ödenmesi için Sosyal Güvenlik Kanunu madde L355-3, hile veya gerçeğe aykırı beyan hâlleri dışında iki yıllık bir süre öngörür. Dolayısıyla talebin konusu ve parayı alan kişi belirleyicidir. Basit bir taahhütlü mektubun her türlü zamanaşımını kestiğini varsaymayın. Hukuk bürosu, daha önce yapılan işlemleri ve Medeni Kanun madde 2241 hükmünde öngörülen dava açılması dâhil ilgili kesilme sebeplerini inceler.
Kaynaklar ve ilgili sayfalar
Resmî metinler ve ilgili sayfalar
Hukuki durum 13 Ekim 2026 itibarıyla incelenmiştir. Dosyaya uygulanacak kuralları, emekli aylıklarının yürürlük tarihleri ve geçiş hükümleri belirler.
Emeklilikte çalışmaya ilişkin bağlantılar, 2026'da yürürlüğe giren ilk temel yaşlılık aylıklarına uygulanan metinlere yönlendirir. 2027 için öngörülen yeni hükümler ayrı bir inceleme gerektirir.
İlgili konular
Sayfa 13 Ekim 2026 itibarıyla güncellenmiştir.
İncelenmesi gereken bir karar veya emekli aylığı mı var?
Aldığınız kararları, tebliğ tarihlerini ve destekleyici belgelerinizi bir araya getirin. Hukuk bürosu itiraz edilen noktaları ve başlatılacak işlemleri inceler.