Paris iş hukuku avukatı
Danışmanlık. Müzakere. Savunma.
Basında biz
Videoları ve dökümlerini izleyinVideolar
Çalışma alanlarımızı keşfedin
avukat
Kusur nedeniyle işten çıkarma
paris
avukat
Ekonomik nedenle işten çıkarma
paris
avukat
Çalışmaya elverişsizlik nedeniyle işten çıkarma
paris
avukat
Anlaşmalı fesih
paris
avukat
İşveren kusuruna dayalı fesih bildirimi
paris
avukat
Sulh sözleşmesi ve tazminatlar
paris
avukat
İş mahkemesi uyuşmazlıkları
paris
avukat
Psikolojik taciz
paris
avukat
Cinsel taciz
paris
avukat
İşyerinde ayrımcılık
paris
avukat
Fazla mesai
paris
avukat
İş kazası
paris
avukat
Meslek hastalığı
paris
avukat
CSE ve işyeri temsilcisi seçimleri
paris
avukat
Yeniden yapılanma ve PSE
paris
avukat
URSSAF denetimi
paris
avukat
Sosyal koruma ve emeklilik hakkı
paris
avukat
Gün bazlı çalışma süresi sözleşmesi
paris
avukat
İş mahkemesi kararlarına karşı istinaf
paris
avukat
Haksız işten çıkarma
paris
avukat
Ödenmeyen ücret
paris
avukat
Deneme süresinde fesih
paris
avukat
İşe alım vaadi
paris
avukat
Hesap kapatma belgesi
paris
avukat
Ücretli portaj
paris
avukat
AGS ücret garantisi
paris
avukat
Kamu görevi
paris
avukat
Disiplin cezası
paris
avukat
Hastalık izni ve işten çıkarma
paris
avukat
Rekabet yasağı şartı
paris
avukat
İşi terk ve istifa
paris
avukat
Bilgi uçuran çalışan
paris
avukat
Mesleki yetersizlik
paris
avukat
Korunan çalışan
paris
Müşterilerimiz ne diyor?
Çok memnunum! Burada, bir boşanma ve aile hukuku meselesinde çok karmaşık bir uyuşmazlığı çözmeyi başaran Av. Esther Cornu'ya teşekkür etmek istiyorum...Av. Cornu sayesinde, hiç de baştan kazanılmış değilken lehime bir karar verildi...Bu yüzden bu hukuk bürosunu tavsiye ediyorum
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Profesyonelliği, dürüstlüğü ve şeffaflığı için bu avukatı şiddetle tavsiye ederim. Bana başarıyla yardımcı oldu ve süreç boyunca büyük bir özen ve uzmanlıkla bana yol gösterdi. Özellikle takdir ettiğim şey, dürüst yaklaşımı ve beni hemen en pahalı çözüme yönlendirmek yerine pratik ve uygun maliyetli seçenekler önermesiydi. Gerçekten de durumum için doğru yaklaşımı bulmaya odaklandı. Desteği için çok minnettarım ve Fransa'da güvenilir ve profesyonel bir avukat arayan herkese onu kesinlikle tavsiye ederim.
İngilizceden çevrilmiş Google yorumu
Bu ayrıntılı, kesin yardım ve sonunda devam edip etmeme konusunda yapılan öneri için teşekkürler (ayrıca yanıt da çok hızlıydı)
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
16 Ekim'deki görüşmemizde Av. Cornu tarafından verilen çok iyi tavsiyeler.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Çok profesyonel ve hızlı bir hizmet. Avukat, eşimin oturum izninin geçerliliğini özel bir hukuki rejim açısından hızlı ve dikkatli bir şekilde inceledi. Olağan idari işlemler uzun ve belirsizken, onun çalışması bize açıklık getirdi. Verimliliğini ve profesyonelliğini takdir ettim, hizmetlerini tavsiye ediyorum.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Profesyonelliği, ulaşılabilirliği ve sağladığı desteğin kalitesi için Av. Esther Cornu'ya içtenlikle teşekkür etmek istiyorum. Mesleki geleceğim için özellikle önemli bir dosyada büyük bir hız, titizlik ve açıklayıcılık gösterdi; sorularımı kesin bir şekilde yanıtlamak ve bana çeşitli hukuki işlemleri açıklamak için zaman ayırdı. Analizlerinin netliğini, ciddiyetini ve dosyamın takibindeki özverisini özellikle takdir ediyorum. Beni dinlediği ve destek olduğu için Av. Esther Cornu'ya çok teşekkürler. Şiddetle tavsiye ederim!
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Özellikle zor bir dönemde sağladığı destek için Kohen Avocats bürosundan Maître Esther Cornu'ya sonsuz teşekkürler. Dinleme yeteneği, empatisi ve insani yaklaşımı beni derinden etkiledi. Büyük bir profesyonellik sergileyip dosyanın gizliliğine eksiksiz riayet ederken, sorularıma da netlik ve nezaketle yanıt verdi. Mesleki niteliklerinin ötesinde, desteği gerçekten fark yaratan, son derece insani bir avukat tanıdım. Kendisini içtenlikle tavsiye ederim.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
İşverenimle bir uyuşmazlık yaşıyorum ve Maître Hassan COHEN ile Maître Esther Cornu'nun sağladığı destek mükemmel. Yanıtlar net ve etraflıca düşünülmüş, gerçekten dinliyorlar ve iletişim çok keyifli. Tekrar teşekkür ederim, kesinlikle tavsiye ederim.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Müvekkilini dinleyen bir büro. Maître Kohen ve ekibi çok çok profesyonel ve konularına tam anlamıyla hâkim.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Kohen Hukuk Bürosu'nu ve özellikle dosyam boyunca bana eşlik eden Maître Esther Cornu'yu şiddetle tavsiye ederim. Bu zor ve stresli süreçte bana en iyi şekilde destek olmak için dinleme becerisi ile uzmanlığını bir araya getirmeyi bildi. Tüm sorularımı titizlikle ve hızlıca yanıtlamak için her zaman erişilebilir oldu. Yaptığı hazırlık çalışması sayesinde duruma çok daha büyük bir sükunetle yaklaşabildim. Nezaketi ve insani yaklaşımı, tüm görüşmelerimiz boyunca kendimi rahat hissetmemi sağladı. Desteği ve profesyonelliği için kendisine son derece minnettarım. Gözünüz kapalı güvenebilirsiniz.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Büronuzdan Monsieur Chahdi ile az önce telefonda görüştüm: Conseil d’État'nın 30 Ağustos 2026 tarihli ve 519225 sayılı kararı (ordonnance) hakkındaki internet makaleniz için sizi tebrik etmek istedim. Valiliklere (préfectures), bir gösteri yasağı kararını gösterinin bir veya birkaç koşulunu değiştiren kısıtlayıcı bir alındı belgesiyle (récépissé restrictif) değiştirme hususunda genel bir açık çek vermeyen, ancak somut bir olay nezdinde davacıların kamuoyu önünde görüş bildirme temel özgürlüğüne yönelik ağır ve orantısız bir müdahaleyi yeterince kanıtlayamadığı kanaatine varan bu kararın içeriğini çok iyi açıklamışsınız. M. Chahdi'ye de belirttiğim gibi, Reims'te yarın öğleden sonra tribunal judiciaire önünde yapılması planlanan bir gösteri için bu kısıtlayıcı belge sorunuyla karşı karşıyayım: Organizatör, TA de Châlons-en-Champagne nezdinde az önce bir référé-liberté başvurusunda bulundu. Monsieur Chahdi ilk başta ''sıradan bir vatandaşın'' aramasından ötürü şaşırmış görünse de beni dinledi ve son derece nazik bir şekilde yanıt verdi.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Kohen Avocats hukuk bürosuna ve özellikle Maître Chahdi'ye minnettarlığımı ifade etmek isterim. İlk telefon görüşmemizden itibaren Maître Chahdi ulaşılabilir, dikkatli ve olağanüstü tavsiyeler veren biri olarak kendini gösterdi. Büronun karşılaması ve takibi çok yüksek bir standart ve uzmanlığı yansıtıyor. Destekleri ve kusursuz profesyonellikleri için tüm ekibe çok teşekkür ederim.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Kesin ve somut bir analiz ve anında bir yanıt. Mükemmel.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
İyi bir deneyim. Ve iyi iş, her şey için teşekkürler.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Hassan'ı televizyon haberlerinde gördüm
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Telefonda mükemmel bir karşılama. Üstün bir profesyonellik.
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
Mükemmel
Fransızcadan çevrilmiş Google yorumu
İş hukukunda en sık sorulan sorulara yirmi net yanıt: işten çıkarma, taciz, fazla mesai, iş mahkemesi, gün bazlı çalışma süresi, iş kazası, anlaşmalı fesih, ayrımcılık, ücretli izin ve sözleşme şartları. Her yanıt, uygulanacak mevzuatı ve Yargıtay'ın (Cour de cassation) doğrulanmış içtihadını belirtir.
Paris'te çalışanların ve yöneticilerin temel hakları
Hukuk bürosu, başta Paris 9. bölge olmak üzere çalışanlara ve yöneticilere temel haklarının savunulmasında ve iş hukuku uyuşmazlıklarında destek verir. Büro, işverenin işyerindeki bir özgürlüğü ihlal ettiği, korunan bir çalışana yasak bir gerekçeyle yaptırım uyguladığı ya da bir taciz durumunun yerleşmesine göz yumduğu hallerde devreye girer.
- Bireysel ve kolektif özgürlükler. Fransız İş Kanunu (Code du travail) madde L. 1121-1, her türlü kısıtlamanın yapılacak işin niteliğiyle haklı kılınmasını ve amaçlanan hedefle orantılı olmasını şart koşar.
- Ayrımcılık ve kariyer. İş Kanunu madde L. 1132-1, özellikle işe erişimi, ücreti, mesleki eğitimi, terfiyi, görev yeri değişikliğini, sözleşmenin yenilenmesini ve işten çıkarmayı koruma altına alır.
- Psikolojik veya cinsel taciz. L. 1152-1 ve L. 1153-1 sayılı maddeler, onura, sağlığa veya mesleki geleceğe yönelik ihlallerin hukuki nitelendirmesini mümkün kılar.
Bir çalışan veya yönetici için yararlı analiz; e-postaları, uyarıları, performans değerlendirmelerini, sağlık raporlarını, tanık beyanlarını, ücret bordrolarını ve insan kaynaklarıyla yazışmaları bir araya getirerek müzakere, acil yargılama (référé), iş mahkemesine (conseil de prud'hommes) başvuru ya da dosyanın cezai bir boyutu da varsa suç duyurusu arasında seçim yapmaktır.
İşten çıkarılmam gerçek ve ciddi bir nedene dayanmıyor mu, hangi tazminatları alabilirim?
Gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma, fesih bildiriminde belirtilen gerekçelerin kanıtlanmamış olmasını ya da feshi haklı kılacak ağırlıkta olmamasını ifade eder. İş Kanunu madde L. 1232-1 gerçek ve ciddi bir neden arar; madde L. 1235-1 ise hâkime, tarafların sunduğu unsurlara göre kanaatini oluşturma yetkisi verir. Fesih bildirimi uyuşmazlığın sınırlarını belirler: işveren, iş mahkemesi önünde ileri sürdüğü gerekçelere yenilerini ekleyemez veya bunları değiştiremez.
Davayı kazanan çalışan, kıdeme ve işyerindeki çalışan sayısına göre belirlenen ve madde L. 1235-3 ile öngörülen tabloyla üst sınırı çizilen bir tazminata hak kazanır. Buna yasal veya toplu sözleşmeden doğan kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve bunlara ilişkin ücretli izin tazminatı eklenir. İşveren ayrıca, çalışana ödenen işsizlik ödeneklerinin tamamını veya bir kısmını, altı aylık sınır dahilinde, France Travail (Fransız istihdam kurumu) dahil ilgili kurumlara iade etmeye mahkûm edilebilir (madde L. 1235-4).
İleri sürülen disiplin gerekçesi doğrulanabilir hiçbir olguya dayanmıyorsa işten çıkarmanın niteliği değiştirilir. Yargıtay, fesih bildiriminin, çalışana yöneltilen suçlamalar bakımından uyuşmazlığın sınırlarını belirlediğine ve hâkimin fesih bildiriminde ileri sürülen suçlamaların tamamını incelemekle yükümlü olduğuna
(çevirimiz) karar vermektedir (Cass. soc., 23 octobre 2024, n° 22-22.206, Bulletin'de yayımlanmıştır). Hukuk bürosu, gerekçenin sağlamlığını değerlendirir ve alacak tutarını ilk randevudan itibaren hesaplar.
Macron tablosu: haksız işten çıkarma tazminatım nasıl hesaplanır?
Macron tablosu olarak bilinen ve İş Kanunu madde L. 1235-3 ile düzenlenen sistem, gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma tazminatı için alt ve üst sınırlar belirler. Hesaplama kıdeme ve işyerindeki çalışan sayısına bağlıdır. On bir ve daha fazla çalışanı olan bir işletmede alt sınır, bir yıllık kıdemden itibaren bir aylık brüt ücrettir; üst sınır ise kademeli olarak artar ve yirmi dokuz yıllık kıdemden itibaren yirmi aya ulaşır. On birden az çalışanı olan işletmelerde alt sınır daha düşüktür.
İşten çıkarma hükümsüz (nul) olduğunda, örneğin ayrımcılık, temel bir özgürlüğün ihlali, bir bilgi uçuranın (lanceur d'alerte) suç teşkil eden olguları iyi niyetle bildirmesi ya da hamile bir çalışanın işten çıkarılması hallerinde tablo uygulanmaz. Yargıtay, görevini yerine getirirken öğrendiği, suç (délit) veya ağır suç (crime) teşkil eden olguları anlatan ya da bunlara tanıklık eden çalışanın çıkar gözetmeksizin hareket etmek zorunda olmadığına ve kötü niyet dışında bu nedenle işten çıkarılamayacağına; kötü niyetin ancak bildirdiği olguların gerçek dışı olduğunu bilmesinden doğabileceğine, bildirilen olguların kanıtlanamamış olması tek başına kötü niyet sonucunu doğurmayacağına
(çevirimiz) karar vermiştir; bu nedenle yapılan işten çıkarma hükümsüzdür (Cass. soc., 13 septembre 2023, n° 21-22.301, Bulletin'de yayımlanmıştır). Bu durumda tazminatın alt sınırı altı aylık ücrettir ve işe iade talep edilebilir.
Hesaplamada, hangisi daha lehteyse, son on iki ayın veya son üç ayın brüt aylık ortalaması esas alınır. Düzenli fazla mesailer, primler ve sürekli yan haklar bu ortalamaya dahildir. Tablo tazminatı, yasal veya toplu sözleşmeden doğan kıdem tazminatının, ihbar süresinin ve bunlara ilişkin ücretli izinlerin yerine geçmez, bunlara eklenir. Hukuk bürosu, ücret bordrolarından ve uygulanacak toplu iş sözleşmesinden yola çıkarak asıl talepleri ve terditli talepleri ayırt eden ayrıntılı bir hesaplama yapar.
Sözlü işten çıkarma veya geç gönderilen fesih bildirimi: geçerli mi, hangi başvuru yollarım var?
İşten çıkarma, Fransız İş Kanunu madde L. 1232-6 uyarınca iadeli taahhütlü mektupla bildirilmeli ya da imza karşılığı elden teslim edilmelidir. Resmi bildirimden önce sözlü olarak, telefonla, sosyal medyada veya şirket içi bir duyuruyla açıklanan her fesih, gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma sayılır; açıklama temel bir özgürlüğü ihlal ediyorsa işten çıkarma hükümsüz de olabilir. Ön görüşmenin, davetten itibaren en az beş iş günü sonra yapılmasını öngören madde L. 1232-2'deki süre emredicidir. Disiplin konularında fesih bildirimi, görüşme için belirlenen günden itibaren bir aydan daha geç gönderilemez (İş Kanunu madde L. 1332-2): Yargıtay, bu süre dışında gönderilmiş bir bildirime rağmen ağır kusur kabul eden kararı bozmaktadır (Cass. soc., 22 janvier 2025, n° 23-19.892).
Sözlü işten çıkarmayı ispat yükü çalışana aittir, ancak aranan ispat ölçütü esnektir. Görüşmenin ardından gönderilen bir e-posta, hatırlatma niteliğinde bir SMS, işten uzaklaştırmayı teyit eden bir yazı, olaya tanık olan bir iş arkadaşının yazılı beyanı ya da iş araçlarına erişimin derhal kesilmesi genellikle yeterlidir. İş Kanunu madde L. 1235-1, hâkime izlenen usulün usule uygunluğunu ve işverence ileri sürülen gerekçelerin gerçek ve ciddi niteliğini değerlendirme
görevi verir ve bir şüphe kalırsa, bu şüphenin çalışan lehine yorumlanacağını
(çevirimiz) belirtir.
Başvuru, fesihten itibaren on iki ay içinde iş mahkemesine yapılır (madde L. 1471-1). Çalışan, gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma tazminatının yanı sıra ihbar tazminatını, buna ilişkin ücretli izinleri ve kıdem tazminatını talep edebilir; işten çıkarma gerçek ve ciddi bir nedene dayanmakla birlikte usule aykırı yapılmışsa, bir aylık ücreti aşmayan bir tazminat söz konusu olur (madde L. 1235-2). Hukuk bürosu, delillerin korunması için hızlı hareket edilmesini önerir.
İşyerinde psikolojik taciz nasıl ispat edilir, delilleri kim sunmalıdır?
İş Kanunu madde L. 1154-1, psikolojik taciz konusunda ispat yükünü düzenler. Çalışan, tacizin varlığını düşündüren olgusal unsurlar sunar: aşağılayıcı e-postalar, iş arkadaşlarının yazılı beyanları, sağlık raporları, görüşme tutanakları, tekrarlanan raporlu izinler, görevlerde ani değişiklikler, dışlanma, aşırı iş yükü. Madde L. 1152-1, tacizi; çalışanın haklarını ve onurunu zedeleyebilecek, sağlığını bozabilecek veya mesleki geleceğini tehlikeye atabilecek şekilde çalışma koşullarının bozulmasını amaçlayan ya da bu sonucu doğuran tekrarlanan davranışlar olarak tanımlar.
Bu unsurlar sunulduktan sonra işveren, ileri sürülen olguların tacizle hiçbir ilgisi olmayan nesnel unsurlarla haklı kılındığını ispat etmelidir. Yargıtay bu paylaşılmış ispat yükünün sınırlarını şöyle belirlemiştir: psikolojik tacizin varlığı hakkında karar verebilmek için hâkimin, varsa sunulan tıbbi belgeleri de dikkate alarak çalışanın ileri sürdüğü unsurların tamamını incelemesi ve maddi olarak kanıtlanan olguların bir bütün olarak psikolojik tacizin varlığını düşündürüp düşündürmediğini değerlendirmesi gerekir. Cevap olumluysa, işverenin ileri sürülen davranışların böyle bir taciz oluşturmadığını ve kararlarının tacizle hiçbir ilgisi olmayan nesnel unsurlarla haklı kılındığını ispat edip etmediğini değerlendirmek hâkime düşer
(çevirimiz) (Cass. soc., 14 mai 2025, n° 24-13.314).
Psikolojik taciz bir üstten, bir iş arkadaşından veya bir astdan gelebilir. Kasıt unsuru aranmaz. Çalışan, taciz nedeniyle maruz kaldığı işten çıkarmanın hükümsüzlüğünü, işe iadesini, tacizin kendisi, iş güvenliği yükümlülüğünün ihlali ve manevi zarar için tazminat talep edebilir. Cezai yaptırım da mümkündür (Fransız Ceza Kanunu (Code pénal) madde 222-33-2).
İşten çıkarılmam ayrımcılık nedeniyle hükümsüz mü, hangi tazminatları alabilirim?
İşten çıkarma, temel bir özgürlük ihlal edilerek ya da İş Kanunu madde L. 1132-1 ile yasaklanan ayrımcı bir gerekçeyle yapıldığında hükümsüzdür: köken, cinsiyet, engellilik, sağlık durumu, hamilelik, cinsel yönelim, yaş, din, siyasi görüş, sendikal faaliyet, bir etnik gruba mensubiyet. Hükümsüzlük, işe iade hakkı ile işten uzaklaştırmadan bu yana alınamayan ücretlerin tamamının ödenmesi hakkını doğurur (madde L. 1235-3-1); Macron tablosu uygulanmaz.
Yargıtay yakın tarihte ispat ölçütünü güçlendirmiştir. Mahkeme, çalışanın kökeni nedeniyle [...] ayrımcı davranışlara ilişkin olgusal unsurlar sunduğuna ve bu durumda işverenin, ileri sürülen ayrımcı davranışların her türlü ayrımcılıktan bağımsız nesnel unsurlarla haklı kılındığını ispat edip etmediğini araştırmanın hâkime düştüğüne
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 14 novembre 2024, n° 23-17.917, Bulletin'de yayımlanmıştır). Bu karar, çalışan birbiriyle tutarlı unsurlar sunduğu sürece, hâkimlerin talebi çalışanın belirli bir önlemden söz etmediği gerekçesiyle reddetmesini yasaklar.
İşe iade talep edilmezse veya mümkün değilse, tazminatın alt sınırı altı aylık ücrettir ve bir üst sınır yoktur. Buna yasal veya toplu sözleşmeden doğan kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, buna ilişkin ücretli izinler ve gerektiğinde ayrımcılığa özgü manevi zarar için tazminat eklenir. Yararlı deliller arasında benzer durumdaki iş arkadaşlarıyla karşılaştırmalar, şirketin iç istatistikleri, e-postalar, değerlendirme raporları ve yazılı tanık beyanları yer alır. Hukuk bürosu dosyayı, olgusal unsurları ve istatistikleri birlikte değerlendirerek hazırlar.
Anlaşmalı fesih: hangi hallerde iptal edilebilir?
İş Kanunu madde L. 1237-11 ve devamı ile düzenlenen anlaşmalı fesih (rupture conventionnelle), irade sakatlığı (tehdit, hile veya hata) ya da usule aykırılık nedeniyle iptal edilebilir. Ön görüşmenin yapılmaması, imzadan sonraki on beş takvim günlük cayma süresine uyulmaması veya DREETS (bölgesel çalışma idaresi) onayının bulunmaması klasik iptal nedenleridir. İptal, işten çıkarmanın gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma olarak nitelendirilmesine ve madde L. 1235-3'te öngörülen tablonun uygulanmasına yol açar.
Psikolojik taciz tek başına anlaşmalı feshin hükümsüzlüğüne yol açmaz. Yargıtay, irade sakatlığı bulunmadığı sürece, psikolojik taciz olgularının varlığının, İş Kanunu madde L. 1237-11 uyarınca yapılan fesih sözleşmesinin geçerliliğini kendiliğinden etkilemeyeceğine
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 23 janvier 2019, n° 17-21.550, Bulletin'de yayımlanmıştır). Bu nedenle taciz ortamının, örneğin psikolojik hâkimiyet, belirgin bir baskı veya manevi zorlama yoluyla iradeyi sakatladığının ispatı gerekir.
İptal davası, onay tarihinden itibaren on iki ayda zamanaşımına uğrar. Çalışan, anlaşmalı fesih kapsamında daha önce aldığı tutarlar düşülerek, gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan fesih tazminatlarını alır. Hukuk bürosu, imzadan önce dosyanın eksiksiz bir analizini önerir: gerçek gerekçeler, uyuşmazlık ortamı, kıdeme göre özel fesih tazminatının tutarı, işsizlik ödeneği hakkı, sosyal güvenlik ve vergi açısından durum. İyi müzakere edilmiş bir anlaşmalı fesih uyuşmazlığı önler; ancak baskı altında dayatılan bir fesih, süresi içinde iş mahkemesi önünde dava konusu yapılabilir. Hukuk bürosu verdiği desteği Paris anlaşmalı fesih avukatı sayfasında ayrıntılı olarak açıklar.
İş mahkemesine başvuru: süre ne kadar, aşamalar neler?
Çalışan, işten çıkarmanın bildiriminden itibaren on iki ay içinde iş mahkemesine başvurabilir (İş Kanunu madde L. 1471-1). Ücret alacakları ve fazla mesailer için süre üç yıldır (madde L. 3245-1). Ayrımcılıkta süre, ayrımcılığın ortaya çıktığı tarihten itibaren beş yıldır. Dava dilekçesi, sözleşmenin ifa edildiği yerdeki veya çalışanın yerleşim yerindeki iş mahkemesinin kalemine verilir.
Yargılama önce zorunlu bir aşama olan uzlaştırma ve yönlendirme bürosundan (bureau de conciliation et d'orientation, BCO) geçer; taraflar burada sulh olabilir. BCO genel bir yetkiye sahiptir: Yargıtay, bu büroya iradi olarak katılan tarafların, uzlaşmalarının konusunu serbestçe yalnızca fesih tazminatlarını aşan meselelere de genişletebileceğine
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 24 avril 2024, n° 22-20.472, Bulletin'de yayımlanmıştır). İmzalanan anlaşma sulh sözleşmesi değerindedir ve ele alınan meselelerin daha sonra tartışılmasını engeller.
Uzlaşma sağlanamazsa dosya karar bürosuna gönderilir. Dilekçe ve belge teatisine ilişkin bir takvimin ardından sözlü yargılama duruşması yapılır. Başvuru ile karar arasındaki ortalama süre, mahkemeye göre on iki ila yirmi dört aydır. Talep edilen tutar 5 000 euroyu aştığında karar, yetkili istinaf mahkemesinin iş dairesi önünde istinaf yoluna açıktır. Acil dosyalar için (fesihten kısa süre sonra, yakın bir işten çıkarmaya itiraz, belgelerin zorla ibrazı) iş mahkemesindeki acil yargılama (référé prud'homal) usulü geçici önlemler alınmasını sağlar. Hukuk bürosu, uygun usul yolunu ilk randevudan itibaren değerlendirir.
Fazla mesailerimi nasıl ispat eder ve ödenmesini nasıl sağlarım?
İş Kanunu madde L. 3171-4, ispat yükünü düzenler. Çalışan, yaptığını iddia ettiği ve ücreti ödenmemiş çalışma saatlerine ilişkin, çalışma süresinin denetimini üstlenen işverenin kendi unsurlarını sunarak etkili biçimde cevap verebilmesine imkân verecek kadar kesin unsurlar sunar. İşe başlama ve bitiş saatlerini gösteren haftalık bir döküm, saat damgalı e-postalar, çalışma planları, giriş kartı kayıtları veya iş arkadaşlarının yazılı beyanları bu şartı yerine getirmeye yeterlidir.
Yargıtay, daire genel kurulu niteliğindeki heyetle toplanarak uygulanacak ölçütü belirlemiştir. Yapılan çalışma saatlerinin varlığına veya sayısına ilişkin bir uyuşmazlıkta, çalışanın, talebini desteklemek üzere, yaptığını iddia ettiği ve ücreti ödenmemiş saatlere ilişkin, yapılan çalışma saatlerinin denetimini üstlenen işverenin kendi unsurlarını sunarak etkili biçimde cevap verebilmesine imkân verecek kadar kesin unsurlar sunması gerekir. Hâkim, kanaatini, anılan yasal ve düzenleyici hükümlerde hatırlatılan gereklilikler ışığında bu unsurların tamamını dikkate alarak oluşturur
(çevirimiz) (Cass. soc., 27 janvier 2021, n° 17-31.046, Bulletin'de ve Rapor'da yayımlanmıştır).
Fazla mesailer, ilk sekiz saat için yüzde yirmi beş, sonrası için yüzde elli zamlı ödenir (madde L. 3121-36). Zamanaşımı süresi üç yıldır (madde L. 3245-1). Çalışan, ücret bordroları üzerinden üç yıllık alacak farkını, buna ilişkin ücretli izinleri ve zorunlu telafi dinlenmesi karşılığını talep edebilir. Bordroda saatlerin kasten eksik gösterilmesi halinde, madde L. 8223-1'de öngörülen kayıt dışı çalıştırma (travail dissimulé) götürü tazminatı (altı aylık ücret) ödenir. Hukuk bürosu alacağı hesaplar, ardından iş mahkemesine başvurur.
İş yüküm izlenmiyorsa gün bazlı çalışma süresi sözleşmem geçerli mi?
İş Kanunu madde L. 3121-53 ila L. 3121-66 ile düzenlenen gün bazlı çalışma süresi sözleşmesi (forfait-jours); iş yükünün fiilen izlenmesini, iş yükü, işin organizasyonu, iş ve özel yaşam arasındaki denge ve ücret konularını ele alan yıllık özel bir görüşmeyi, çalışılan günlerin denetimine ilişkin bir belgeyi ve bağlantıyı kesme hakkını gerektirir. Bu güvencelerden birinin bulunmaması gün bazlı çalışma sözleşmesini etkisiz kılar: bu durumda çalışan, haftalık otuz beş saat esasına göre fazla mesai ücreti talep edebilir.
Yargıtay bu kurallara uyulmasını sıkı biçimde denetler. Mahkeme, ücretli avukatlara ilişkin toplu iş sözleşmesinin 7 ve 15 sayılı ek protokollerinin ve uygulanacak işletme sözleşmesinin, işverenin makul bir çalışma süresiyle bağdaşmayabilecek bir iş yüküne zamanında müdahale etmesine imkân vermediği için, çalışma süresinin ve iş yükünün makul kalmasını güvence altına almaya elverişli olmadığına karar vermiştir. Mahkeme ayrıca, işverenin, çalışanın iş yükünün makul olduğunu ve çalışmasının zamana iyi dağılmasına imkân verdiğini düzenli olarak denetleme yükümlülüğünü fiilen yerine getirdiğini ortaya koymaksızın bir iyi uygulamalar şartıyla yetinen kararı bozmuştur (Cass. soc., 24 avril 2024, n° 22-20.539, Bulletin'de yayımlanmıştır).
Yüksek mahkeme ayrıca, yıllık değerlendirme görüşmelerinde çalışanın işinin organizasyonunun ve iş yükünün, çalışma günlerinin uzunluğunun, mesleki faaliyeti ile kişisel ve aile yaşamı arasındaki dengenin ve ücretinin ele alındığını tespit etmeksizin bu görüşmelerle yetinen kararı da bozmuştur. Bu güvencelere uyulmadığında, gün bazlı çalışma süresi sözleşmesi etkisiz kalır; dolayısıyla çalışan, varlığını ve sayısını hâkimin doğrulaması gereken fazla mesailerin ödenmesini talep edebilir
(çevirimiz) (Cass. soc., 27 mars 2024, n° 22-17.078). Hukuk bürosu, uygulanacak toplu sözleşmeyi, görüşmelerin fiilen yapılıp yapılmadığını ve çalışma süresinin belgelenmiş takibini inceler.
Uzaktan çalışma: yemek kartı ve masraflarımın karşılanması hakkım var mı?
Uzaktan çalışma, İş Kanunu madde L. 1222-9 ila L. 1222-11 ile düzenlenir. Uzaktan çalışan, işini şirketin işyerinde yapan çalışanla aynı haklardan yararlanır: yemek kartları, tatil primi, on üçüncü maaş, mesleki eğitim, kâra katılım, kariyer gelişimi koşulları. İşveren, uzaktan çalışmanın doğrudan yol açtığı masrafları götürü olarak veya belge karşılığında üstlenir: internet aboneliği, elektrik, mobilya, bilgisayar donanımı, ergonomik ekipman.
Eşit muamele ilkesi yemek kartları için de geçerlidir. Yargıtay 2026'da, bazı önlemler belirli çalışanlara ayrılabilse de, bunun şartının, söz konusu menfaat bakımından aynı durumda bulunan herkesin bu menfaatten yararlanma imkânına sahip olması olduğuna; meğerki farklı muamele nesnel ve yerinde nedenlerle haklı kılınsın ve önlemden yararlanma koşullarını belirleyen kurallar önceden tanımlanmış ve denetlenebilir olsun
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 21 janvier 2026, n° 24-11.491). Mahkeme böylece, karantina döneminde tüm çalışanlar uzaktan çalışmaya geçirilmiş ve şirket yemekhaneleri kapalıyken, tüm uzaktan çalışanların söz konusu menfaat bakımından aynı durumda bulunduğu
halde bir sendikanın ileri sürdüğü eşitsiz muameleyi reddeden kararı bozmuştur.
Günlük çalışma saatleri bir yemek molası içeriyorsa yemek kartı verilmelidir; uzaktan çalışmada da genellikle durum budur. Yemek kartı verilmemesi eşitliğin ihlalini oluşturur ve uğranılan zarar için tazminatın yanı sıra karşılık tutarlarının geriye dönük ödenmesi hakkını doğurur. Çalışan ayrıca fiilen yapılan mesleki masrafların geri ödenmesini talep edebilir: konutun kullanımı, abonelikler, sarf malzemeleri. Hukuk bürosu belgeleri (ücret bordroları, uzaktan çalışmaya ilişkin işletme sözleşmesi, iş sözleşmesi) inceler ve alacağı üç yıllık süre üzerinden hesaplar.
İş kazası: haklarım neler, işverenin affedilemez kusuru nasıl tespit ettirilir?
İş kazası, Fransız Sosyal Güvenlik Kanunu (Code de la sécurité sociale) madde L. 411-1'de, işin yapılması sırasında veya işe bağlı olarak meydana gelen ani olay olarak tanımlanır. Çalışan, tedavi giderlerinin tamamının karşılanmasından, günlük geçici iş göremezlik ödeneklerinden (ilk yirmi sekiz gün boyunca ücretin yüzde altmışı, sonrasında yüzde sekseni) ve kalıcı hasar halinde bir sürekli gelirden yararlanır. Kazanın yirmi dört saat içinde işverene bildirilmesi gerekir; işveren bildirimi kırk sekiz saat içinde CPAM'a (birincil sağlık sigortası kurumu) iletmekle yükümlüdür. Zararların tam olarak tazmini için hukuk bürosu Paris bedensel zarar tazmini avukatı olarak görev üstlenir.
İşverenin affedilemez kusuru (faute inexcusable) (Sosyal Güvenlik Kanunu madde L. 452-1), sürekli gelirin artırılmasını ve kişisel zararların tazminini sağlar. Bu kusur, işverenin çalışanın maruz kaldığı tehlikenin bilincinde olduğu veya olması gerektiği halde onu bu tehlikeden korumak için gerekli önlemleri almadığı durumlarda gerçekleşir. Yargıtay Büyük Genel Kurulu (Assemblée plénière) 2023'te önemli bir içtihat değişikliğine gitmiştir: artık iş kazası veya meslek hastalığı mağduruna ödenen sürekli gelirin kalıcı fonksiyonel kaybı tazmin etmediğine
(çevirimiz) karar vermektedir (Cass. AP, 20 janvier 2023, n° 20-23.673, Bulletin'de ve Rapor'da yayımlanmıştır).
Bu gelişme, mağdurun sürekli geliri; çekilen fiziksel ve manevi acılar, estetik zarar ve yaşam zevkinden yoksun kalma zararı, cinsel zarar ve kalıcı fonksiyonel kayıp için ayrı bir tazminatla birlikte almasına imkân verir. Yargıtay zamanaşımı kurallarını da açıklığa kavuşturmuştur: uzlaştırma amacıyla kuruma başvurulmasına bağlanan kesici etki, kurum taraflara uzlaştırma girişiminin sonucunu bildirinceye kadar devam eder; bu girişim affedilemez kusurun bizzat varlığına ve aynı zamanda tazminata ilişkin sonuçlarına da ilişkindir
(çevirimiz) (Cass. 2e civ., 5 septembre 2024, n° 22-16.220, Bulletin'de yayımlanmıştır).
Meslek hastalığı ve çalışmaya elverişsizlik: başka bir göreve yerleştirme yükümlülükleri nelerdir?
İşyeri hekimi, çalışanın bir meslek hastalığı sonucunda görevine elverişsiz (inapte) olduğunu tespit ettiğinde, işveren başka bir göreve yerleştirme (reclassement) imkânı aramakla yükümlüdür (İş Kanunu madde L. 1226-10). Bu arayış ciddi ve dürüst olmalı, şirket ve bağlı olduğu grup içinde, işyeri hekiminin tespitleriyle bağdaşan tüm işler üzerinde yürütülmelidir. İşveren, yapılan teklifler hakkında personel temsilcilerinin görüşünü alır.
İşveren, hekimin önerilerine uyduğunu ve uygun hiçbir görevin teklif edilemeyeceğini kanıtladığında başka bir göreve yerleştirme imkânsız sayılır. İçtihat somut bir ispat arar: yalnızca çalışan sayısının sınırlı olduğunu veya boş kadro bulunmadığını ileri sürmek yeterli değildir. Elverişsizlik mesleki kaynaklı olduğunda işveren ayrıca bunu fesih bildiriminde açıkça belirtmeli ve yasal kıdem tazminatının iki katına eşit özel bir tazminat ile ihbar süresine karşılık gelen tutarı ödemelidir (madde L. 1226-14).
Ciddi bir arayış yapılmaması veya arayışın yetersiz bir kapsamla sınırlı tutulması, işten çıkarmayı gerçek ve ciddi nedenden yoksun bırakır ve tazminat hakkı doğurur. Yargıtay, başka bir göreve yerleştirme yükümlülüğünün yerine getirildiğini ispat yükünün işverene ait olduğunu
(çevirimiz) hatırlatmakta ve organizasyon şeması bulunmadığı ve bağlı şirketlerin sermaye yapısına ilişkin bilgilerin parça parça olduğu bir durumda, işverenin yerleştirme yükümlülüğünü yerinde bir kapsamda yerine getirdiğini kanıtlayamadığına hükmeden istinaf mahkemesinin kararını onamıştır (Cass. soc., 6 novembre 2024, n° 23-15.368, Bulletin'de yayımlanmıştır). Yararlı belgeler arasında özellikle personel giriş-çıkış defteri, grubun organizasyon şemaları, diğer şirketlerle yapılan e-posta yazışmaları ve çalışana yapılan yazılı teklifler yer alır. Hekimin görüşüyle bağdaşan bir görev arayışı, uyum eğitimini de içerebilir. Elverişsizlik bir tacizin veya affedilemez kusurun sonucuysa, çalışan adli yargı ilk derece mahkemesinin (tribunal judiciaire) sosyal güvenlik dairesi (pôle social) ile iş mahkemesi önündeki davaları birlikte yürütebilir. Hukuk bürosu stratejiyi işyeri hekiminin görüşü, personel defteri ve yazılı yazışmalar temelinde kurar.
Hastalık izni sırasında ücretli izin: hak kazanabilir miyim?
22 Nisan 2024 tarihli kanun, Avrupa içtihadını iç hukuka aktarmış ve hastalık izinleri sırasında ücretli izin hakkı kazanılmasına imkân verecek şekilde İş Kanunu'nu değiştirmiştir. İş Kanunu madde L. 3141-5-1 artık, mesleki olmayan bir hastalık nedeniyle raporlu olan çalışanın, referans dönemi başına yirmi dört iş günü sınırı içinde ayda iki iş günü ücretli izin kazandığını öngörmektedir. İş kazaları ve meslek hastalıklarında hak kazanımı, özel bir üst sınır olmaksızın ayda iki buçuk günlük olağan oran üzerinden gerçekleşir.
Yargıtay 2026'da bu emredici kuralın kapsamını teyit etmiştir. Mahkeme, fiili çalışılan her ay için 2,5 gün ücretli izin tanıyan toplu sözleşme hükümlerinin, mesleki olmayan hastalık izni dönemlerini fiili çalışma süresi saymadığına; dolayısıyla bu hükümlerin yasal düzenlemeden daha lehte olmadığına
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 21 janvier 2026, n° 24-22.016, Bulletin'de yayımlanmıştır). Dolayısıyla toplu iş sözleşmesi hastalık iznini açıkça fiili çalışmaya eşit saymadıkça yasal mekanizma uygulanır.
Çalışan, zamanaşımı sınırları içinde, 1 Aralık 2009'dan bu yana rapor dönemlerinde kazanılan ücretli izinlerin düzeltilmesini talep edebilir. Madde L. 3245-1 ücret alacakları için üç yıllık zamanaşımı öngörür; ancak 22 Nisan 2024 tarihli kanun geriye dönük düzeltme için özel bir süre getirmiştir. Hukuk bürosu hakları, ilgili döneme ait ücret bordroları ve raporlar üzerinden yeniden hesaplar.
İşveren kusuruna dayalı fesih bildirimi veya mahkeme kararıyla fesih: hangi seçenek, hangi sonuçlar?
Fesih bildirimi (prise d'acte), işverene ağır yükümlülük ihlalleri isnat eden çalışanın sözleşmeyi derhal sona erdirmesidir. Bildirim gününde, ihbar süresi olmaksızın hüküm doğurur. Fransız Medeni Kanunu (Code civil) madde 1224 ve madde 1227'ye dayanan mahkeme kararıyla fesih (résiliation judiciaire) ise, iş mahkemesi hâkiminden feshin işverenin kusuruna dayalı olarak hükme bağlanmasının istenmesidir; sözleşme karara kadar devam eder.
Ağır yükümlülük ihlalleri kanıtlanırsa fesih bildirimi, gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarmanın sonuçlarını doğurur; ihlal bir ayrımcılık, taciz, koruyucu bir statü veya bilgi uçuran durumuyla bağlantılıysa hükümsüz işten çıkarmanın sonuçlarını doğurur. Yargıtay bu çerçevede, çalışan aylardır üstleri tarafından sarf edilen ırkçı sözlerden şikâyet etmiş olmasına rağmen, çalışanın hiçbir ayrımcı önlemden söz etmediği gerekçesiyle fesih bildirimine hükümsüz işten çıkarma sonuçları bağlamayı reddeden kararı bozmuştur. Çalışan böylece kökeni nedeniyle ayrımcı davranışlara ilişkin olgusal unsurlar
(çevirimiz) sunmuştu ve işverenin bu davranışların her türlü ayrımcılıktan bağımsız nesnel unsurlarla haklı kılındığını ispat edip etmediğini araştırmak hâkime düşüyordu (Cass. soc., 14 novembre 2024, n° 23-17.917, Bulletin'de yayımlanmıştır).
İhlaller yeterince ağır değilse fesih bildirimi istifanın sonuçlarını doğurur. İstifa olarak nitelendirilme riski, mektup gönderilmeden önce ayrıntılı bir analiz yapılmasını gerektirir. Mahkeme kararıyla fesih ara bir güvence sunar: çalışan karar verilinceye kadar ücretini almaya devam eder, sözleşme ancak hâkim talebi kabul ederse sona erer. Hukuk bürosu genellikle en sağlam dosyalar için (uzun süreli ödenmeyen ücretler, kanıtlanmış taciz, sözleşmenin esaslı bir unsurunun tek taraflı değiştirilmesi) mahkeme kararıyla feshi, sağlam bir dosyaya dayanan acil fesihler için ise fesih bildirimini önerir. İspat edici belgeler karar verilmeden önce toplanmalıdır.
CSP ve ekonomik nedenle işten çıkarma: işverenin bilgilendirme yükümlülükleri nelerdir?
İş Kanunu madde L. 1233-65 ila L. 1233-70 ile düzenlenen mesleki güvence sözleşmesi (contrat de sécurisation professionnelle, CSP), bin kişiden az çalışanı olan veya konkordato (redressement judiciaire) ya da iflas tasfiyesi (liquidation judiciaire) sürecindeki işletmelerde, ekonomik nedenle işten çıkarma öncesindeki ön görüşme sırasında işveren tarafından teklif edilir. Çalışan, kabul veya ret için yirmi bir takvim günü süreye sahiptir. Kabul, sözleşmeyi ihbar süresi olmaksızın sona erdirir; çalışan, klasik işsizlik ödeneğinden (ARE) daha lehte olan mesleki güvence ödeneğinden (ASP) ve güçlendirilmiş bir destekten yararlanır.
İşveren, en geç CSP'nin kabul edildiği anda, feshin ekonomik nedenini çalışana yazılı olarak bildirmelidir. Yargıtay yakın tarihte bu şartı teyit etmiştir: çalışanın mesleki güvence sözleşmesini kabul etmesinden doğan iş sözleşmesi feshinin gerçek ve ciddi bir ekonomik nedene dayanması gerekir. Bu nedenle işveren, çalışanın kabul sırasında fesih nedenlerinden haberdar olması için, feshin ekonomik nedenini, işten çıkarma süreci içinde ve en geç çalışanın mesleki güvence sözleşmesini kabul ettiği anda çalışana teslim edilen veya gönderilen bir yazıda belirtmekle yükümlüdür
(çevirimiz) (Cass. soc., 6 mai 2025, n° 23-20.076).
En geç kabul anında ayrıntılı bir yazının bulunmaması, işten çıkarmayı gerçek ve ciddi nedenden yoksun bırakır ve Macron tablosunun uygulanmasına yol açar. Dolayısıyla çalışan CSP'yi kabul edip ASP alabilir, ardından ekonomik nedene itiraz etmek için iş mahkemesine başvurabilir. Aynı karar, iş sözleşmesinin çalışanın mesleki güvence sözleşmesine katılmasıyla sona ermesi halinde, işverenin rekabet yasağı şartının uygulanmasından vazgeçmek istiyorsa bunu en geç ilgilinin işletmeden fiilen ayrıldığı tarihte yapması gerektiğini
(çevirimiz) belirtmektedir. Hukuk bürosu gerçek ekonomik nedeni, işten çıkarma sıralaması kriterlerini, yeniden işe alımda öncelik hakkını ve varsa başka bir göreve yerleştirme yükümlülüğünü inceler.
Rekabet yasağı şartım geçerli mi, iptal ettirebilir miyim?
Rekabet yasağı şartı ancak dört kümülatif koşulla hukuka uygundur: işletmenin meşru çıkarlarının korunması için vazgeçilmez olmalı, zaman ve mekân bakımından sınırlı olmalı, çalışanın işinin özelliklerini dikkate almalı ve işverence ödenecek bir mali karşılık içermelidir. Bu koşullardan birinin bulunmaması veya mali karşılığın göstermelik düzeyde olması şartın hükümsüzlüğüne yol açar. Bu durumda çalışan rakip bir faaliyeti engelsiz sürdürebilir ve işveren hiçbir tazminat talep edemez.
Yargıtay yakın tarihte bu kuralı teyit etmiştir. Mahkeme, bir rekabet yasağı şartının ancak işletmenin meşru çıkarlarının korunması için vazgeçilmez olması, zaman ve mekân bakımından sınırlı olması, çalışanın işinin özelliklerini dikkate alması ve işverenin çalışana bir mali karşılık ödeme yükümlülüğünü içermesi halinde hukuka uygun olduğuna, bu koşulların kümülatif olduğuna
(çevirimiz) karar vermiştir (Cass. soc., 6 mai 2025, n° 23-14.978). Coğrafi belirsizlik (çalışanın faaliyet göstereceği bölgelere otomatik genişleme) veya brüt ücretin yüzde yirmi beşinden düşük bir karşılık çoğu zaman itirazın dayanağını oluşturur.
İşveren şarttan vazgeçebilir. Çalışan ihbar süresinde çalışmadığında, özellikle mesleki güvence sözleşmesine katılım halinde, vazgeçme en geç çalışanın işletmeden fiilen ayrıldığı tarihte yapılmalıdır; daha sonra yapılan vazgeçme hüküm doğurmaz ve karşılık ödenmeye devam eder (Cass. soc., 6 mai 2025, n° 23-20.076). Hukuk bürosu şartı; sözleşme, uygulanacak toplu iş sözleşmesi, fiilen yürütülen görevler ve ilgili piyasa ışığında inceler. Hükümsüzlük veya yeniden nitelendirme, duruma göre şarttan kurtulmayı ve ödenmemiş mali karşılığı ya da mesleki fırsat kaybı için tazminatı talep etmeyi mümkün kılar.
Hukuka aykırı deliller (log kayıtları, videolar): işveren bunları bana karşı kullanabilir mi?
İşveren, gerektiğinde sistemin CNIL'e (Fransız kişisel verileri koruma kurumu) bildirilmesi, İş Kanunu madde L. 2312-38 uyarınca CSE'deki personel temsilcilerinin görüşünün alınması ve çalışanların önceden bireysel olarak bilgilendirilmesi (madde L. 1222-4) koşuluyla çalışanın faaliyetini denetleyebilir. Denetim amaçlanan hedefle orantılı olmalıdır (madde L. 1121-1). Bu kurallar ihlal edilerek elde edilen bir delil, kural olarak dışlanır.
Yargıtay, denetimli bir kabul yolu açarak bir dönüm noktası oluşturmuştur. Mahkemeye göre bir hukuk davasında, bir delilin elde edilmesindeki veya sunulmasındaki hukuka aykırılık, onun mutlaka dışlanmasına yol açmaz. Hâkim, kendisinden talep edildiğinde, ispat hakkı ile karşı karşıya gelen hakları dengeleyerek böyle bir delilin yargılamanın bütün olarak hakkaniyete uygunluğunu zedeleyip zedelemediğini değerlendirmelidir; ispat hakkı, diğer haklara zarar veren unsurların sunulmasını, bu sunumun söz konusu hakkın kullanılması için vazgeçilmez olması ve müdahalenin amaçlanan hedefle sıkı biçimde orantılı olması koşuluyla haklı kılabilir
(çevirimiz) (Cass. soc., 14 février 2024, n° 22-23.073, Bulletin'de yayımlanmıştır).
Aynı karar kabul edilebilirlik ölçütlerini de belirtir: hukuka aykırı bir delil karşısında hâkim önce işverence yapılan denetimin meşruiyetini sorgulamalı ve gözetime başvurulmasını ve bunun kapsamını haklı kılan somut nedenlerin bulunup bulunmadığını incelemelidir. Ardından işverenin, çalışanın kişisel yaşamına daha saygılı başka araçlar kullanarak aynı sonuca ulaşıp ulaşamayacağını araştırmalıdır. Son olarak hâkim, kişisel yaşama bu şekilde yapılan müdahalenin amaçlanan hedef bakımından orantılı olup olmadığını değerlendirmelidir
(çevirimiz). Hukuk bürosu orantısız delillere her durumda itiraz eder ve çelişmeli yargılama ilkesine uyulmasını talep eder.
Hamilelik veya sağlık durumu nedeniyle ayrımcılık: nasıl harekete geçilir, hangi tazminatlar alınır?
Hamileliğe veya sağlık durumuna dayalı ayrımcılık, İş Kanunu madde L. 1132-1 ve madde L. 1225-1 ile yasaklanmıştır. Hamile bir çalışanın işten çıkarılması, hamilelikle ilgisi olmayan ağır kusur veya hamilelikten bağımsız bir nedenle sözleşmenin sürdürülmesinin imkânsızlığı dışında hükümsüzdür. Koruma, hamileliğin tamamı, doğum izni ve işe dönüşü izleyen on hafta boyunca devam eder. İş Kanunu madde L. 1225-5 uyarınca, çalışan işten çıkarmanın bildiriminden itibaren on beş gün içinde işverenine hamile olduğunu gösteren bir sağlık raporu gönderirse işten çıkarma iptal edilir.
Ayrımcılık çalışanı bir terfi imkânından yoksun bıraktığında Yargıtay, hâkimin çalışanın ayrımcılık olmasaydı hangi kademeye ulaşacağını araştırmasını şart koşarak tam tazmin ilkesini kabul etmiştir. Mahkemeye göre İş Kanunu madde L. 1132-1 ve L. 1134-5'ten, bir ayrımcılık sonucu terfi imkânından yoksun kalan çalışanın, kariyerinin gelişiminde bundan doğan zararın tazmini olarak, ayrımcılık olmasaydı ulaşacağı ücret katsayısına yerleştirilmeyi talep edebileceği ve çalışanın tespit edilen ayrımcılık olmasaydı hangi ücret katsayısına ulaşacağını araştırmanın hâkime düştüğü
(çevirimiz) sonucu çıkmaktadır (Cass. soc., 24 avril 2024, n° 22-20.539, Bulletin'de yayımlanmıştır).
Çalışan; işten çıkarmanın hükümsüzlüğünü, işe iadeyi veya bunun yerine altı aylık ücret tutarındaki asgari tazminatı, işten uzak kalınan döneme ait ücretlerin ödenmesini, uğranılan ayrımcılık için tazminatı, gerektiğinde kariyerinin yeniden konumlandırılmasını ve ek ücret farkını talep edebilir. Dava açma süresi, ayrımcılığın ortaya çıktığı tarihten itibaren beş yıldır. Hukuk bürosu dosyayı iş arkadaşlarıyla karşılaştırmaları, değerlendirme raporlarını ve şirket içi istatistikleri birlikte değerlendirerek hazırlar.
Ağır kusur: disiplin nedeniyle işten çıkarma ne zaman orantısızdır?
İçtihatla tanımlanan ağır kusur (faute grave), çalışanın ihbar süresi boyunca dahi işletmede kalmasını imkânsız kılan kusurdur. Çalışanı ihbar tazminatından ve kıdem tazminatından yoksun bırakır (İş Kanunu madde L. 1234-1 ve L. 1234-9), ancak kazanılmış ücretli izinleri saklı kalır. İspat yükü işverendedir. Hâkim, yaptırımın orantılılığını olgular, kıdem, önceki davranışlar, koşullar ve yürütülen görev ışığında denetler.
İşveren tek seferlik, eski ve önceden uyarı yapılmamış bir olguya dayandığında ya da olguların ağırlığı ile feshin şiddeti arasında açık bir orantısızlık bulunduğunda yaptırım orantısızdır. İçtihat, işverenin kışkırtması, bir taciz ortamı veya önceden soruşturma yapılmaması sonucunda ileri sürülen ağır kusuru da yaptırıma bağlar. Disiplin zamanaşımı süresi, işverenin olguları öğrendiği tarihten itibaren iki aydır (madde L. 1332-4). Bu süre geçtikten sonra, süre içinde ceza kovuşturması başlatılmış olmadıkça, söz konusu olgu tek başına artık disiplin takibine dayanak oluşturamaz.
Yargıtay, disiplin cezasının işvereni temsil yetkisine sahip bir kişiden gelmesi gerektiğini hatırlatmıştır. Bir dernekte, insan kaynakları sorumlusu tarafından imzalanan bir uzaklaştırma cezasının iptalini onamıştır; zira disiplin cezası, söz konusu işlem için dernek başkanından vekâlet almamış olması nedeniyle işvereni temsil yetkisi bulunmayan bir dernek çalışanı tarafından verilmişti
(çevirimiz) ve böyle bir yetki devri, disiplin sürecini yürüten çalışanın görevlerinden tek başına çıkarılamaz (Cass. soc., 14 juin 2023, n° 21-23.461). Hukuk bürosu olası sakatlıkları belirlemek için olayların kronolojisini, izlenen usulü, orantılılığı ve imzalayanın sıfatını inceler. Dosyadaki unsurlara göre hâkim ağır kusuru reddedip gerçek ve ciddi bir neden kabul edebilir, işten çıkarmanın gerçek ve ciddi nedenden yoksun olduğuna karar verebilir, hatta işten çıkarmayı hükümsüz ilan edebilir.
Kısmi süreli çalışma: tam süreli çalışmaya dönüştürülmesini ne zaman talep edebilirim?
Kısmi süreli iş sözleşmesi İş Kanunu madde L. 3123-1 ve devamı ile düzenlenir. Sözleşme; haftalık veya aylık çalışma süresini, saatlerin haftanın günlerine veya ayın haftalarına dağılımını, bu dağılımın değiştirilme usullerini ve ek saatlerin yapılma koşullarını mutlaka belirtmelidir. Bu kayıtlardan birinin bulunmaması, sözleşmenin tam süreli olduğu karinesini doğurur.
Çalışan düzenli olarak çalışma süresini yasal veya toplu sözleşmedeki süreye ulaştıran saatler çalıştığında ya da işverenin dayattığı değişiklikler çalışanın hangi düzende çalışacağını öngörmesini engellediğinde de tam süreli çalışmaya dönüştürme kararı verilebilir. Madde L. 3123-9, çalışma süresini yasal veya toplu sözleşmedeki süre düzeyine çıkaran ek saatleri yasaklar. İspat yükü, ücret bordrolarını, çalışma planlarını ve işverenin mesajlarını sunan çalışana aittir.
Madde L. 3171-4 ve öngördüğü ispat ölçütü uygulanır. Yargıtay'a göre yapılan çalışma saatlerinin varlığına veya sayısına ilişkin bir uyuşmazlıkta, çalışanın, talebini desteklemek üzere, yaptığını iddia ettiği ve ücreti ödenmemiş saatlere ilişkin, yapılan çalışma saatlerinin denetimini üstlenen işverenin kendi unsurlarını sunarak etkili biçimde cevap verebilmesine imkân verecek kadar kesin unsurlar sunması gerekir
(çevirimiz) (Cass. soc., 27 janvier 2021, n° 17-31.046, Bulletin'de ve Rapor'da yayımlanmıştır). Tam süreli çalışmaya dönüştürme; üç yıllık zamanaşımı sınırı içinde tam süre esasına göre ücret farkı, buna ilişkin ücretli izinler ve fesih halinde bu esasa göre hesaplanan tazminatlar hakkını doğurur. Hukuk bürosu sözleşmeyi, ücret bordrolarını ve çalışma planlarının geçmişini inceler.
Paris'te iş hukuku avukatı: hukuk büromuzun somut olarak yaptıkları
Kohen hukuk bürosu çalışanları, yöneticileri ve şirket yöneticilerini Paris ve Île-de-France'taki tüm iş uyuşmazlıklarında savunur: kusur nedeniyle işten çıkarma, ekonomik nedenle işten çıkarma, çalışmaya elverişsizlik, anlaşmalı fesih, psikolojik veya cinsel taciz, ayrımcılık, ücret ve fazla mesai alacakları.
Yöntem
Harekete geçmeden önce hesaplamak
Yöntem değişmez. İlk adım: dosyanın gerçekte ne değerde olduğunu ölçmek için sözleşmeyi, ek protokolleri, ücret bordrolarını ve yazışmaları yeniden okumak. Ancak bundan sonra yararlı yol seçilir: ayrılık müzakeresi, sulh sözleşmesi veya Paris iş mahkemesine (conseil de prud'hommes de Paris) başvuru. Erken hesaplanmış bir dosya daha iyi müzakere edilir; hazırlıksız savunulan bir dosya kaybedilir.
Çalışanlar ve yöneticiler
İşten çıkarma, ayrılık müzakeresi, iş mahkemesi
Bir çalışan veya yönetici için mesele nadiren ilkedir: asıl mesele tutar ve takvimdir. Hukuk bürosu toplu sözleşmeden doğan tazminatı, uygulanacak tabloya göre gerçek ve ciddi bir nedene dayanmayan işten çıkarma tazminatını, izinleri, ihbar süresini ve ayrı zararları (taciz, onur kırıcı koşullar) hesaplar. Müzakere bu belgelenmiş temel üzerinden başlar. Anlaşma sağlanamazsa dava, ilk randevudan itibaren kurgulanan bir belge stratejisiyle iş mahkemesine taşınır.
Personel temsilcileri
Seçilmiş temsilciler ve sosyal ve ekonomik komite
Hukuk bürosu ayrıca sosyal ve ekonomik komitenin (comité social et économique, CSE) seçilmiş temsilcilerine de destek verir: danışma süreçleri, bilirkişi incelemeleri, temsilcilerin görevlerinin engellenmesi ve seçimlere itiraz. Ayrıntılar için Paris CSE avukatı sayfasına bakabilirsiniz.
Güncel
Ücretlerde eşitlik ve şeffaflık
İş hukuku hızla değişiyor. Hukuk bürosu özellikle ücret şeffaflığı direktifinin uygulanmasını ve Paris'teki çalışanlar üzerindeki somut etkilerini takip etmektedir.
Dosyanızı incelettirmek için: dosyanızın ne değerde olduğunu, neye mal olacağını ve ne kazandırabileceğini kısa sürede öğrenirsiniz.Dosyanızı büroya anlatın