Kohen Avocats — Ceza savunması
Paris çocuk cinsel istismarı avukatı: şikâyet, koruma ve tazminat
Paris çocuk cinsel istismarı avukatı olarak hukuk büromuz çocuğa eşlik eder; Paris ve Île-de-France bölgesinde çocuğun temsilini, suç duyurusunu, ifade alınması sırasındaki güvenceleri ve tazminat taleplerini inceler.
Çocuğunuz cinsel nitelikte olaylar mı anlattı? Mevcut tehlikeyi, şimdiye kadar yapılan işlemleri ve aldığınız her türlü çağrı belgesini büroya bildirin.
Mağdur çocuk · Paris
Sonraki adımları hazırlayın
Çocuğun korunmasını, yargılama sürecini ve tazminatı değerlendirebilmemiz için olayları ve elinizdeki belgeleri Paris’teki ceza hukuku büromuza iletin.
Küçükler
koruma
ve temsil
Kohen Avocats, Paris 16. bölge
Cinsel istismar mağduru çocuğa destek
Mağdur çocukların savunulması · Paris 16. bölge
Cinsel istismar mağduru çocuk için avukat
- Paris Barosu
- Mağdur küçükler
- Şikâyet ve koruma
- Paris ve Île-de-France
Bir çocuk cinsel nitelikte olaylar anlattığında hukuk bürosu, çocuğun korunmasını, şimdiye kadar yapılan işlemleri ve çocuğun menfaatlerini savunmaya yetkili kişileri inceler. Polis veya jandarma tarafından alınan suç duyurusu ile çocuğun yargılama sürecinde temsil edilmesini birbirinden ayırır. Çocuğun menfaatleri yasal temsilcileri veya bunlardan biri tarafından tam olarak korunmuyorsa, Fransız Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (Code de procédure pénale) 706-50. maddesinde öngörülen koşullarla bir özel kayyım (administrateur ad hoc) atanmalıdır.
Hukuk bürosu olayları anlatmanızda, belgeleri bir araya getirmenizde, suç tipini ve zamanaşımını (prescription) kontrol etmenizde ve ardından tazminat taleplerini hazırlamanızda size eşlik eder. İlk görüşmeden itibaren çocuk adına mı, yoksa kendi zararının tazminini talep eden bir ebeveyn adına mı hareket ettiğini açıkça belirtir: bu talepler birbirinden ayrı tutulmalıdır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 2). Elinizdeki kararları, çağrı belgelerini ve diğer belgeleri iletebilir veya durumu anlatmak için +33 6 89 11 34 45 numaralı telefonu arayabilirsiniz.
Fransa Ulusal Barolar Konseyi (CNB) avukat rehberindeki resmi profilBüro adresi: 10 avenue du Colonel Bonnet, 75016 Paris
Koruma
Bildirilen tehlikeyi, aile mahkemesi kararlarını ve çocuğun temsil ihtiyacını belirlemek.
Usul
Olayların kronolojisini düzenlemek, olay tarihlerinde uygulanan mevzuatı kontrol etmek ve suç duyurusunu hazırlamak.
Tazminat
Olayların çocuk üzerindeki sonuçlarını belgelemek ve Suç Mağdurları Tazminat Komisyonu’na (CIVI) başvuru koşullarını incelemek.
Suç tipleri ve öngörülen cezalar
Hangi eylemler, kanunda hangi cezalar?
Bir suç tipi belirlenmeden önce çocuğun yaşı, failin yaşı, anlatılan eylemler ve bunların tarihleri netleştirilmelidir.
Eylemler ve rıza
Doğru suç tipini belirlemek
Cinsel istismar ifadesi birden fazla suçu kapsar. Fransız Ceza Kanunu’nun (Code pénal) 222-22. maddesi, cinsel saldırıyı (agression sexuelle) rıza dışı bir cinsel eylem veya kanunda öngörülen hâllerde bir yetişkin tarafından bir küçüğe karşı işlenen eylem olarak tanımlar. Rıza özgür ve bilgilendirilmiş, belirli, önceden verilmiş ve geri alınabilir olmalıdır; yalnızca sessizlikten veya yalnızca tepki gösterilmemesinden çıkarılamaz. Şiddet, cebir, tehdit veya gafil avlama rızayı ortadan kaldırır. Manevi cebir ve gafil avlama, küçükler bakımından Ceza Kanunu madde 222-22-1 ile ayrıca düzenlenmiştir.
Ceza Kanunu madde 222-23 kapsamındaki tecavüz (viol), şiddet, cebir, tehdit veya gafil avlama yoluyla gerçekleştirilen cinsel organ veya cisim sokma eylemini ya da ağız-genital veya ağız-anal bir eylemi gerektirir. Suçu işleme kastı da ayrıca incelenmelidir (Ceza Kanunu madde 121-3). Çocuğun anlatımı, olay tarihlerindeki yaşlar, eylemlerin niteliği ve şüpheliyle olan ilişki değerlendirmeyi yönlendirir.
On beş yaşından küçükler
Yetişkin tarafından işlenen suçlar
Madde 222-23’teki hâl dışında, Ceza Kanunu madde 222-23-1 kapsamındaki cinsel organ veya cisim sokma eylemleri ile ağız-genital veya ağız-anal eylemler, bir yetişkin tarafından on beş yaşından küçük bir çocuğa karşı ya da bu çocuk tarafından yetişkine karşı, aralarında en az beş yaş fark bulunduğunda gerçekleştirildiklerinde de tecavüz sayılır. Ücret ödenmesi, ücret vaadi, ayni menfaat sağlanması veya böyle bir menfaatin vaat edilmesi hâlinde bu yaş farkı koşulu aranmaz. Ceza Kanunu madde 222-29-2, tecavüz dışındaki cinsel saldırılar için aynı eşikler ve yaş farkına ilişkin aynı istisnayla ayrı bir düzen öngörür.
Dolayısıyla beş yaştan az bir yaş farkı her cinsel eylemi hukuka uygun hâle getirmez: diğer suç tipleri de incelenmelidir; özellikle tecavüz veya cinsel saldırı hâlleri dışında, bir yetişkin tarafından on beş yaşından küçük bir çocuğa karşı işlenen cinsel istismar suçu (atteinte sexuelle) (Ceza Kanunu madde 227-25).
Ensest
Aile bağı ve otorite
Ceza Kanunu madde 222-22-3, bir tecavüzün veya cinsel saldırının ensest niteliğinde sayılmasını sağlayan aile bağlarını sayar. Bir yetişkin tarafından bir küçüğe karşı işlenen ensest tecavüzü suçunun bağımsız olarak düzenlendiği Ceza Kanunu madde 222-23-2, üstsoyu (anne, baba veya büyükanne, büyükbaba gibi) ve bu listedeki diğer kişilerden çocuk üzerinde hukuki veya fiilî otoritesi bulunanları kapsar. Ceza Kanunu madde 222-29-3, tecavüz dışındaki ensest niteliğindeki cinsel saldırıların düzenini belirler. Bu bağımsız suç tipleri küçükleri kapsar; koruma on beş yaşından küçüklerle sınırlı değildir.
Küçüğe karşı tecavüz
Ağır suçlara ilişkin cezalar
Madde 222-23 kapsamındaki tecavüz on beş yıl ağır hapis cezası (réclusion criminelle) ile cezalandırılır. Özellikle mağdurun on beş yaşından küçük olması veya failin mağdurun üstsoyu ya da mağdur üzerinde otoritesi bulunan bir kişi olması hâlinde ceza yirmi yıla çıkar (Ceza Kanunu madde 222-24). Madde 222-23-1 ve 222-23-2 kapsamındaki bağımsız tecavüz suçları yirmi yıl ağır hapis cezası ile cezalandırılır (Ceza Kanunu madde 222-23-3). Bu örnekler ağırlaştırıcı nedenlerin tamamını kapsamaz.
Diğer cinsel eylemler
Suçlara ilişkin cezalar
On beş yaşından küçük bir çocuğa şiddet, cebir, tehdit veya gafil avlama yoluyla gerçekleştirilen, tecavüz dışındaki cinsel saldırı on yıl hapis ve 150 000 € adli para cezası ile cezalandırılır (Ceza Kanunu madde 222-29-1). Madde 222-29-2 ve 222-29-3 kapsamındaki bağımsız suçlar için de aynı cezalar öngörülmüştür. Ceza Kanunu madde 227-25 kapsamındaki cinsel istismar suçu (atteinte sexuelle) yedi yıl hapis ve 100 000 € para cezası ile cezalandırılır; Ceza Kanunu madde 227-26, ağırlaştırılmış hâllerinde, özellikle yetişkin failin mağdur üzerinde hukuki veya fiilî otoritesinin bulunması ya da görevinin sağladığı yetkiyi kötüye kullanması hâlinde bu cezaları on yıl ve 150 000 €’ya çıkarır.
Bu cezalar, açıklanan suç tipleri için kanunda öngörülen üst sınırlardır. Geçmişte gerçekleşmiş eylemler için, Ceza Kanunu madde 112-1 uyarınca olay tarihinde uygulanan kanun ve varsa daha hafif yeni hükümler kontrol edilir. Bir hükmün güncel metni geçmişteki tüm eylemlere otomatik olarak uygulanmaz.
Çocuk, temsilcileri ve avukatı
Çocuğu korumak ve menfaatlerini temsil etmek
Mevcut tehlike
Koruma ile kovuşturma ayrı süreçlerdir
Çocuğun korunması, ceza yargılamasının sonucu beklenmeden ele alınmalıdır. Çocuğun sağlığı, güvenliği veya ahlakı tehlikedeyse ya da eğitimi veya gelişimi ciddi biçimde tehlikeye girmişse eğitsel destek tedbirlerine (assistance éducative) hükmedilebilir (Fransız Medeni Kanunu (Code civil) madde 375). Acil durumlarda Cumhuriyet savcısı (procureur de la République), Medeni Kanun madde 375-5 ile öngörülen geçici yetkilere sahiptir ve sekiz gün içinde yetkili hâkime başvurmak zorundadır. Hukuk bürosu daha önce verilmiş kararları ve uygun bir talepte bulunmayı mümkün kılan unsurları inceler.
Temsil
Özel kayyım ne zaman atanır
Ölçüt, küçüğün menfaatlerinin yasal temsilcileri veya bunlardan biri tarafından yeterince korunmamasıdır: ebeveynler arasındaki basit bir anlaşmazlık bu değerlendirmeyi gereksiz kılmaz. Bu durumda Cumhuriyet savcısı veya soruşturma hâkimi (juge d’instruction), küçüğe karşı kasten işlenen eylemler için bir özel kayyım atar. Kayyım küçüğün menfaatlerini korur ve gerektiğinde onun katılan (partie civile) sıfatından doğan haklarını kullanır. Bu hükümler yargılama mahkemesi önünde de uygulanır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-50). Kayyım, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-51 ile belirlenen koşullarda çocuğun yakınları arasından veya bir listeden seçilir.
Özel kayyım atanması, « küçüğün yasal temsilcisinin de aynı amaçlarla müdahale etmesine engel olur » (çevirimiz).
Cass. crim., 12 septembre 2000, n° 00-81.971
Bu karar, çocuğun aynı yargılamada katılan olarak temsil edilmesine ilişkindir. Bir ebeveynin, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 2 ile belirlenen koşullarda bizzat uğradığı zararın tazminini talep etme imkânını ortadan kaldırmaz.
İfade alma ve refakat
Belirli güvenceler
Soruşturma ve adli soruşturma süresince, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-47 kapsamındaki bir suçun mağduru olan küçüğün ifadesi görüntülü ve sesli olarak kaydedilir. Küçüğün menfaati gereği yalnızca sesli kayıt yapılmasına karar verilebilir; teknik imkânsızlık tutanakta (procès-verbal) belirtilmeli ve Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-52 ile belirlenen koşullarda savcıya veya hâkime bildirilmelidir. Bu hüküm çocuğun yalnızca bir kez dinlenmesini zorunlu kılmaz.
Bir yasal temsilcinin, çocuğun seçtiği bir yetişkinin veya bir derneğin refakati ile bir psikoloğun ya da çocuk alanında uzman bir hekimin olası katılımı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-53 ile belirlenen koşullara tabidir. Soruşturma hâkimi önünde, madde 706-47 kapsamındaki bir suçun mağduru olan küçüğe avukat yardımı zorunludur (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-51-1). Dolayısıyla özel kayyım ile avukat farklı görevler üstlenir.
Suç duyurusu, deliller ve belgeler
İşlemleri başlatmak ve dosyayı hazırlamak
Hukuk bürosu olayların ve belgelerin tarihli bir dökümünü hazırlar. Çocuğun cevaplarını hazırlamaz.
Polis veya jandarma
Bizzat suç duyurusunda bulunmak
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 15-3, bir tutanak düzenlenmesini, derhal bir alındı belgesi verilmesini ve talep hâlinde tutanağın bir örneğinin verilmesini öngörür. Suç duyurusunun alınması ile çocuğun ifadesinin alınmasının düzenlenmesi birbirinden ayrı aşamalardır.
Cumhuriyet savcısı
Yazılı suç duyurusunda bulunmak
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40, Cumhuriyet savcısına başvurulmasına imkân tanır. Bir kronoloji ve ekli belgeler anlatıma yapı kazandırır; dilekçe tek başına daha güçlü bir koruma sağlamaz ve adli soruşturma açılacağını da güvence altına almaz.
Suç duyurusunun alınması
Polis ve jandarma, yer bakımından yetkili olmasalar bile suç duyurusunu almak ve gerektiğinde ilgili makama iletmek zorundadır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 15-3).
Olayları savcılığa sunmak
Cumhuriyet savcısı şikâyetleri ve ihbarları alır ve bunlar hakkında yapılacak işlemi takdir eder (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40-1). Suç duyurusunda bulunulması kovuşturma başlatılacağını güvence altına almaz.
Katılan sıfatıyla başvuruyu değerlendirmek
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 85 uyarınca katılan sıfatıyla şikâyet başvurusu (plainte avec constitution de partie civile) değerlendirilebilir. Bir suç (délit) bakımından, ilke olarak dosyanın işlemden kaldırılmış olması ya da bu maddede öngörülen, savcılık nezdindeki resmî işlemlerden itibaren üç ay geçmiş olması gerekir. Bu ön koşul ağır suçlar (crimes) için aranmaz.
Duruşmaya hazırlık
Tecavüz davalarında, katılan sıfatındaki mağdurun talebi üzerine jürili ağır ceza mahkemesi (cour d’assises) önünde duruşmanın kapalı yapılması (huis clos) bir haktır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 306). Ceza mahkemesi (tribunal correctionnel) önünde ise bu, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 400 ile belirlenen koşulları karşılayan bir karara bağlıdır. Çocuğun bir daha dinlenmeyeceği vaat edilmemelidir.
Ceza mahkemesi önünde suçlar, kanundaki istisnalar saklı kalmak kaydıyla her türlü delille ispatlanabilir ve hâkim yalnızca taraflarca çelişmeli olarak tartışılmış delillere dayanabilir (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 427). Bir anlatım, mesajlar veya tanık beyanları birlikte değerlendirilmelidir: bu unsurlardan hiçbiri tek başına mahkûmiyeti güvence altına almaz. Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-48 ile öngörülen tıbbi-psikolojik bilirkişi incelemesi zarara ve gerekli tedaviye ilişkindir; bu madde incelemeyi bir doğruluk belgesi hâline getirmez.
Toplanması yararlı belgeler
- Çocuğun kendiliğinden söylediği sözleri yetişkinin gözlemlerinden ayıran tarihli notlar.
- Tarihleri ve orijinal ortamlarıyla saklanan mesajlar ve belgeler.
- Elinizde bulunan sağlık raporları, tedavi raporları ve okul belgeleri.
- Olaylara bizzat tanık olan veya çocuğun açıklamalarını dinleyen kişilerin iletişim bilgileri.
- Çocukla ilgili şikâyetler, alındı belgeleri, çağrı belgeleri ve kararlar.
- Yapılan masrafları ve ileri sürülen kişisel sonuçları gösteren belgeler.
Olay tarihleri, reşit olma yaşı, usul işlemleri
Geçmişteki olaylar: hangi süre kontrol edilmeli?
Aşağıdaki süreler güncel hukuku açıklar. Eski bir dosyada birbirini izleyen kanunların incelenmesinin yerini tutmaz.
30 yıl
madde 7 kapsamındaki ağır suçlar için reşit olunmasından itibaren
20 yıl
madde 8’de özel olarak sayılan suçlar için reşit olunmasından itibaren
10 yıl
madde 706-47 kapsamındaki diğer ilgili suçlar için reşit olunmasından itibaren
Ağır suç
Küçüğe karşı işlenen tecavüz
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 7, küçüklere karşı işlenen ve madde 706-47 kapsamına giren, tecavüz dâhil ağır suçlar için reşit olunmasından itibaren otuz yıllık bir süre öngörür. Aynı kişi, bu süre dolmadan başka bir küçüğe karşı yeni bir tecavüz, cinsel saldırı veya cinsel istismar (atteinte sexuelle) suçu işlerse, bu süre, daha geç dolması hâlinde yeni suçun zamanaşımı süresi doluncaya kadar uzayabilir. Bu mekanizmanın koşulları kontrol edilmelidir; başka herhangi bir şikâyetin süreyi uzattığı varsayılmamalıdır.
Suç
On yıl mı, yirmi yıl mı
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 8, küçüklere karşı işlenen ve madde 706-47 kapsamına giren suçlar için, saydığı istisnalar dışında, reşit olunmasından itibaren on yıllık bir süre belirler. Küçüklere karşı işlenen 222-12, 222-29-1 ve 227-26. maddelerdeki suçlar için ise yirmi yıl öngörür. Madde 222-12 nitelikli şiddeti düzenler: bir cinsel suç tipi değildir. Burada ele alınan cinsel suçlar bakımından özellikle Ceza Kanunu madde 222-29-1 kapsamındaki cinsel saldırı ile Ceza Kanunu madde 227-26 kapsamındaki nitelikli cinsel istismar, kapsama giren diğer suçlardan ayırt edilmelidir. Öngörülen hapis cezasının üst sınırı, zamanaşımı süresini belirlemek için tek başına yeterli değildir.
Madde 8, kendi koşulları çerçevesinde, aynı kişinin ilk süre dolmadan başka bir küçüğe karşı yeni bir cinsel saldırı veya cinsel istismar suçu işlemesi hâlinde bir süre uzatımı da öngörür.
Geçmişteki olaylar
Kronolojinin tamamını yeniden oluşturmak
Bir kanun değişikliği, önceki bir zamanaşımı süresini ancak bu süre değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihte henüz dolmamışsa uzatır (Ceza Kanunu madde 112-2). Zamanaşımını kesen işlemler Ceza Muhakemesi Kanunu madde 9-2 ile sayılanlardır: basit bir şikâyet veya ihbar otomatik olarak bu nitelikte kabul edilmemelidir. Bu madde ayrıca küçüklere karşı işlenen bazı cinsel suçlar bakımından, aynı kişi hakkında başka bir küçüğe karşı işlenen tecavüz, cinsel saldırı veya cinsel istismar nedeniyle yürütülen bir yargılamada yapılan işlemlere kesme etkisi tanır. Zamanaşımının durması ise Ceza Muhakemesi Kanunu madde 9-3 ile belirlenen ayrı koşullara bağlıdır.
« kamu davasının zamanaşımına ilişkin kanunlar, yürürlüğe girmelerinden önce işlenen suçların cezalandırılmasına, zamanaşımı süreleri dolmamışsa derhal uygulanır » (çevirimiz)
Cass. crim., 13 octobre 2020, n° 19-87.787, § 12
Bu karar iş hukukuna ilişkin suçlarla ilgilidir. Yalnızca Ceza Kanunu madde 112-2, 4°’teki genel ilke için anılmaktadır; küçüklere karşı cinsel şiddete özgü süreler hakkında bir karar olarak anılmamaktadır.
Hukuki tazminat davası ve CIVI
Tazminat talebini hazırlamak
Çocuğun zararı
Tazminat talep etmek
Kamu davasına bağlı tazminat davası (action civile), suçun doğrudan neden olduğu bir zarara bizzat uğrayan kişilere aittir (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 2). Hukuk bürosu çocuk bakımından anlatılan sonuçları, mevcut belgeleri ve değerlendirilmesi gereken hususları birbirinden ayırır. Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-48 kapsamındaki tıbbi-psikolojik bilirkişi incelemesi, zararın niteliğini ve boyutunu ve gerekli tedaviyi değerlendirebilir. Masraflar ve ileri sürülen diğer sonuçlar belgelenmelidir; bir zarar kalemleri listesinin kendiliğinden tazminat hakkı doğurduğu varsayılmamalıdır.
CIVI ve garanti fonu
Failin ödeme gücünden yoksunluğu ön koşul değildir
Suç Mağdurları Tazminat Komisyonu’na (CIVI), failin ödeme gücünden yoksun olduğunu önceden kanıtlamak gerekmeksizin, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-3 ile belirlenen koşullarda başvurulabilir. Bu maddenin atıf yaptığı madde gruplarına giren tecavüz, cinsel saldırı ve cinsel istismar (atteintes sexuelles) suçları, kişiye yönelik diğer zararlar için aranan iş göremezlik eşiği aranmaksızın bu yolu açar. Özellikle zarar gören kişinin Fransız vatandaşı olması veya olayların Fransa’da işlenmiş olması ve maddedeki diğer koşulların karşılanması gerekir.
Mağdurlar Garanti Fonu (FGTI) hükmedilen tutarları öder; ardından kanuni sınırlar içinde mağdurun haklarına halef olur (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-9, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-11). Dolayısıyla bu rücu davasını komisyon değil, fon açar. Aynı zarar için daha önce alınmış tutarlar hesaba katılır.
CIVI’ye özgü süreler
Suç duyurusundan ayrı bir talep
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-5, suçun işlenmesinden itibaren üç yıllık bir süre öngörür; suç bir küçüğe karşı işlenmişse bu süre ancak küçüğün reşit olmasından itibaren işlemeye başlar. Ceza kovuşturması yapılırsa, maddede öngörülen uzatma nedeniyle süre, kamu davası veya ceza mahkemesi önündeki tazminat talebi hakkındaki kesin karardan bir yıl sonra dolar. Madde ayrıca süre aşımının kaldırılabileceği (relevé de forclusion) hâlleri de öngörür. Talep, çocuk henüz reşit değilken hazırlanabilir: sürenin ertelenmesi on sekiz yaşın beklenmesini gerektirmez.
Ebeveynlerin zararı
Ayrı tutulması gereken kişisel talepler
Bir ebeveyn, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 2 ve Medeni Kanun madde 1240 ile belirlenen koşullarda, bizzat uğradığı ve doğrudan suçtan kaynaklanan zararın tazminini talep edebilir. Bu sıfatla çocuğa ait olan tazminatı talep etmez. CIVI önündeki bir talebin kabul edilebilirliği ve ileri sürülen zararlar Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-3 bakımından ayrıca incelenmelidir; yalnızca akrabalık bağı ne tazminatı ne de belirli bir tutarı güvence altına alır.
Yargıtay (Cour de cassation), madde 706-3’ün « kendine özgü kurallara tabi, bağımsız bir tazminat düzeni » (çevirimiz) oluşturduğunu hatırlatmaktadır (Cass. 2e civ., 4 juillet 2019, n° 18-13.853). Karar, doğum sırasında meydana gelen bir zarar ve daha önce idari yoldan yapılan bir tazminatla ilgilidir. Cinsel şiddet dosyasında bir talebin kabul edileceğini güvence altına almaksızın, yalnızca CIVI’nin değerlendirmedeki bağımsızlığı için anılmaktadır.
Sıkça sorulan sorular
Cinsel istismar mağduru çocuk hakkında sorularınız
Bir çocuk cinsel istismar anlattığında ne yapılmalı?
İşe mevcut tehlikeyi ve gerekli koruma adımlarını belirleyerek başlayın. Medeni Kanun madde 375, bir küçük tehlikedeyken eğitsel destek tedbirlerine imkân tanır; Medeni Kanun madde 375-5 acil durumlarda geçici tedbirler de öngörür. İlgili meslek mensuplarıyla yapılacak görüşmeye hazırlanmak için elinizdeki belgeleri saklayın ve çocuğun kendiliğinden söylediği sözleri kendi gözlemlerinizden ayırın. Dosya oluşturmak amacıyla çocuğa anlatımını tekrarlatmaktan kaçının.
Polis veya jandarma suç duyurusunu Ceza Muhakemesi Kanunu madde 15-3 ile belirlenen koşullarda alır. Cumhuriyet savcısı da şikâyetleri ve ihbarları alır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40). Hukuk bürosu çocuğun korunmasını, temsilini ve yararlı belgeleri inceler. Bu işlemler, ailenin suç tipini tek başına belirlemiş veya tüm delilleri toplamış olmasını gerektirmez.
Bir küçük kendisi suç duyurusunda bulunabilir mi?
Evet. Mağdur bir küçük, polise veya jandarmaya tek başına suç duyurusunda bulunabilir ya da Cumhuriyet savcısına yazabilir. Suç duyurusunu alma yükümlülüğü, bu hakkı reşit mağdurlara özgülemeyen Ceza Muhakemesi Kanunu madde 15-3 hükmünden doğar; savcıya başvuru ise Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40 kapsamındadır. Suç duyurusunda bulunmak, çocuk adına katılan haklarının kullanılmasından ayırt edilmelidir.
Küçüğün menfaatleri yasal temsilcileri veya bunlardan biri tarafından tam olarak korunmuyorsa, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-50 bir özel kayyım atanmasını öngörür. Kayyım küçük adına katılan haklarını kullanabilir. Soruşturma hâkimi önünde, madde 706-47 kapsamındaki bir suçun mağduru olan küçüğe bir avukat yardım eder (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-51-1). Bu nedenle hukuk bürosu, kişisel suç duyurusu ile yargıda temsili birbirine karıştırmadan, kimin, hangi sıfatla ve hangi aşamada hareket ettiğini kontrol eder.
Karakola mı gidilmeli, yoksa savcıya mı yazılmalı?
Her iki yol da mümkündür. Polis ve jandarma, yer bakımından yetkili olmasalar bile şikâyetleri almak, bir alındı belgesi ve talep hâlinde tutanağın bir örneğini vermek zorundadır (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 15-3). Cumhuriyet savcısı şikâyetleri ve ihbarları Ceza Muhakemesi Kanunu madde 40 uyarınca alır. Bir dilekçe, kronolojiyi ve belgeleri sunmaya imkân verir; ancak ne daha hızlı bir soruşturmayı ne de daha güçlü bir korumayı güvence altına alır.
Seçim özellikle bildirilen tehlikeye, şimdiye kadar yapılan işlemlere ve mevcut belgelere bağlıdır. Katılan sıfatıyla şikâyet başvurusu farklı bir işlemdir. Bir suç (délit) bakımından Ceza Muhakemesi Kanunu madde 85, ilke olarak dosyanın işlemden kaldırılmış olmasını veya savcılık nezdinde öngördüğü resmî işlemlerden itibaren üç ay geçmiş olmasını şart koşar. Bu ön koşul ağır suç (crime) için aranmaz. Hukuk bürosu bu yolu önermeden önce bu koşulları kontrol eder.
Korumalı ifade alma nedir?
Bu ifade, mağdur küçüğün ifadesinin alınmasını çevreleyen güvenceleri ifade eder. Madde 706-47 kapsamındaki suçlar için Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-52, soruşturma ve adli soruşturma süresince görüntülü ve sesli kayıt yapılmasını zorunlu kılar. Cumhuriyet savcısı veya soruşturma hâkimi, çocuğun menfaati gerektiriyorsa yalnızca sesli kayıt yapılmasına karar verebilir. Teknik imkânsızlık, maddede belirlenen koşullarda tutanakta belirtilmeli ve savcıya veya hâkime bildirilmelidir.
Kayıt yapılması, çocuğun yalnızca bir kez dinleneceği anlamına gelmez. Bir psikoloğun, çocuk alanında uzman bir hekimin veya diğer refakatçilerin katılımı Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-53 ile belirlenen koşullara tabidir. Soruşturma hâkimi önünde, ilgili suçların mağduru olan küçüğe avukat yardımı zorunludur (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-51-1). Bu güvenceler mağdura ilişkindir; gözaltına (garde à vue) alınan şüpheli bir küçüğe tanınan güvencelerle karıştırılmamalıdır.
Özel kayyım atanması ne zaman talep edilmeli?
Küçüğün menfaatleri yasal temsilcileri veya bunlardan biri tarafından tam olarak korunmuyorsa bu atama değerlendirilmelidir. Bu, bir küçüğe karşı kasten işlenen eylemler için Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-50 hükmündeki ölçüttür. Bir ebeveynin şüpheli konumunda olması veya bir menfaat çatışması bu değerlendirmeye yol açabilir; ancak yalnızca aile içinde bir anlaşmazlık bulunduğunun tespiti, çocuğun fiilen korunup korunmadığının analizinin yerini tutmaz.
Özel kayyım küçüğün menfaatlerini korur ve gerektiğinde onun katılan haklarını kullanır. Yetkili hâkim veya savcı tarafından, özellikle çocuğun yakınları arasından veya Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-51 ile öngörülen bir listeden atanır. Kayyım avukatın yerini almaz: katılma talebinde bulunulduğunda, daha önce bir avukat seçilmemişse hâkim küçük için resen bir avukat atanmasını sağlar. Bir ebeveynin kişisel talepleri, çocuk adına ileri sürülen taleplerden ayrı tutulmalıdır.
Hangi zamanaşımı süreleri uygulanır?
Küçüğe karşı işlenen tecavüz için Ceza Muhakemesi Kanunu madde 7, reşit olunmasından itibaren otuz yıllık bir süre öngörür. Küçüklere karşı işlenen ve madde 706-47 kapsamına giren suçlar için Ceza Muhakemesi Kanunu madde 8 ilke olarak reşit olunmasından itibaren on yıl, özel olarak saydığı suçlar, özellikle 222-29-1 ve 227-26. maddelerdeki suçlar için ise yirmi yıl öngörür. Dolayısıyla on yıl hapis cezası öngörülen her cinsel suç için yirmi yıllık süre uygulanacağı varsayılmamalıdır.
Bu kurallar olay tarihleri ve birbirini izleyen kanunlarla birlikte değerlendirilmelidir. Madde 7 ve 8 ayrıca, aynı kişinin süre dolmadan başka bir küçüğe karşı yeni bir suç işlemesi hâlinde bazı durumlarda süre uzatımı öngörür. Ceza Muhakemesi Kanunu madde 9-2 zamanaşımının kesilmesini düzenler. Bir dosya hakkında sonuca varmak için yalnızca mağdurun bugünkü yaşı değil, usul işlemleri ve tarihleri de incelenmelidir.
Olaylar yıllar önce yaşandıysa yine de harekete geçilebilir mi?
Aradan geçen süre, tek başına olayların zamanaşımına uğradığı ya da hâlâ kovuşturulabilir olduğu sonucuna varmaya imkân vermez. Tarihlerin, mağdurun yaşının, olası suç tipinin ve daha önce yapılmış işlemlerin tespit edilmesi gerekir. Ceza Kanunu madde 112-2, zamanaşımı henüz dolmamışsa zamanaşımı kanunlarının derhal uygulanmasını öngörür. Dolayısıyla bir kanun değişikliği, dolmuş bir zamanaşımını yeniden canlandıramaz.
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 7 ve 8 kapsamındaki süreler ve olası uzatmalar bu kronoloji içinde kontrol edilmelidir. Zamanaşımının kesilmesi Ceza Muhakemesi Kanunu madde 9-2 kapsamındadır: basit bir şikâyet, bir dilekçe veya bir ihbar kendiliğinden bu etkiyi doğurmaz. Zamanaşımının durması Ceza Muhakemesi Kanunu madde 9-3 ile belirlenen koşullara tabidir. Hukuk bürosu, yalnızca olayların geç açıklanmasından ek bir süre çıkarmadan, kovuşturma imkânı hakkında görüş bildirmeden önce bu unsurları inceler.
Maddi delil olmadan istismar nasıl ispatlanır?
Fiziksel iz bulunmaması suç duyurusunda bulunmaya engel değildir. Ceza mahkemesi önünde Ceza Muhakemesi Kanunu madde 427, kanundaki istisnalar saklı kalmak kaydıyla her türlü delili kabul eder ve dayanılan delillerin taraflarca çelişmeli olarak tartışılmasını zorunlu kılar. Çocuğun anlatımı, başkalarına yaptığı ve onlar tarafından aktarılan açıklamalar, mesajlar, tarihli gözlemler ve tedavi belgeleri incelenmek üzere sunulabilir. Bunlar kendiliğinden yeterli deliller olarak nitelendirilmemelidir.
Hukuk bürosu belgeleri, bir kişinin bizzat gözlemlediklerini, çocuğun ona söylediklerini ve bundan çıkardığı sonuçları birbirinden ayırarak düzenler. Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-48 ile öngörülen tıbbi-psikolojik bilirkişi incelemesi zararın niteliğini ve boyutunu ve gerekli tedaviyi değerlendirir. Bu inceleme, yalnızca bu madde nedeniyle bir anlatımın doğruluğunu belgeleyen bir test niteliği kazanmaz. Her dosya kendi olgularına göre değerlendirilir.
Fail ödeme gücünden yoksunsa çocuğun zararını kim tazmin eder?
Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-3 uyarınca Suç Mağdurları Tazminat Komisyonu’na (CIVI) başvuru değerlendirilebilir. Failin ödeme gücünden yoksun olduğunun önceden kanıtlanması gerekmez. Bu maddenin atıf yaptığı madde gruplarında yer alan tecavüz, cinsel saldırı ve cinsel istismar (atteintes sexuelles) suçları, diğer zararlar için uygulanan iş göremezlik eşiği aranmaksızın bu yolu açar. Diğer koşullar, özellikle zarar gören kişinin Fransız vatandaşı olması veya olayların Fransa’da işlenmiş olması koşulu geçerliliğini korur.
Hükmedilen tutarlar Mağdurlar Garanti Fonu (FGTI) tarafından ödenir (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-9). Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-11 uyarınca mağdurun haklarına CIVI değil, bu fon halef olur. Talep, suç bir küçüğe karşı işlendiğinde başlangıcı reşit olma tarihine ertelenen, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-5 ile belirlenen özel süreye tabi olmaya devam eder. Hukuk bürosu zararı gösteren belgeleri hazırlar ve aynı zarar için daha önce alınmış tazminatları hesaba katar.
Ebeveynler tazminat alabilir mi?
Bir ebeveyn, doğrudan suçtan kaynaklanan bir zarara bizzat uğramışsa kendi zararının tazminini talep edebilir (Ceza Muhakemesi Kanunu madde 2). Medeni Kanun madde 1240 de kusurlu davranışın sahibini, bu davranışın neden olduğu zararı tazmin etmekle yükümlü kılar. Bu talep çocuk adına ileri sürülen talepten farklıdır: ileri sürülen kişisel sonuçları ve bunları kanıtlayan belgeleri açıkça belirtmelidir.
Aile bağı tek başına tazminatı güvence altına almaz. Masraflar, psikolojik sonuçlar veya ileri sürülen diğer zararlar, çocuğun talebiyle mükerrerlik oluşturmadan incelenmeli ve belgelenmelidir. CIVI’ye başvuru, Ceza Muhakemesi Kanunu madde 706-3 koşullarının ve uygulanacak sürelerin ayrıca incelenmesini gerektirir. Çocuk için özel kayyım atanması, kayyıma ebeveynlerin kişisel zararını ileri sürme görevi vermez.
Kaynaklar ve ilgili sayfalar
Resmî metinler ve ilgili sayfalar
Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu ve Medeni Kanun hükümleri 13 Ekim 2026 tarihinde uygulanan metinleri üzerinden kontrol edilmiştir. Geçmişteki olaylar bakımından bu hükümlerin zaman içinde uygulanması ayrıca incelenmelidir.
Her cevapta anılan hükümlere ve Yargıtay kararlarına verilen bağlantılara da bakınız.
Daha fazla bilgi
Sayfa 13 Ekim 2026 tarihinde güncellenmiştir.
Çocuğunuz cinsel istismar mı anlattı?
Kararları, çağrı belgelerini ve elinizdeki belgeleri iletin. Hukuk bürosu çocuğun durumunu ve hazırlanması gereken işlemleri inceler.